Вселенското летало „Старшип“ на „СпејсИкс“ во саботата се врати на Земјата, а огромни механички раце го фатија во воздух над истата локација во Тексас од која полета 22 часа претходно. Ова е првпат ваков маневар за фаќање на леталото да биде успешно изведен, откако претходниот обид не успеа, пишува „Франс 24“.
Успех засенет од неуспех
Иако фаќањето на самиот „Старшип“ беше целта кон која се стремеа Илон Маск и неговиот тим, компанијата не успеа да го изведе планираното двојно фаќање. Ракетниот засилувач, познат како бустер, експлодираше кратко по лансирањето во петокот.
Додека леталото изработено од нерѓосувачки челик вертикално се спушташе кон лансирната рампа, остатоците од бустерот беа обезбедени со пловки во Мексиканскиот Залив. И покрај проблемот со засилувачот, самото фаќање на леталото беше импресивно.
„Можете ли да поверувате?“, коментираше Ден Хуот за време на преносот во живо на „СпејсИкс“.
Од компанијата наведуваат дека саботниот успех докажува дека „Старшип“ може целосно повторно да се користи, што е основен предуслов за идните патувања на Месечината и Марс. Иако враќањето на бустерот во петокот не успеа, компанијата претходно трипати успешно го изведе неговото фаќање и ја потврди функционалноста на оваа техника.
Позитивно реагираше и НАСА. Вселенската агенција го финансира развојот на „Старшип“ со милијарди долари, со цел кон крајот на оваа деценија со леталото да ги спушти астронаутите од мисијата „Артемис“ на Месечината и да учествува во изградбата на постојана лунарна база.
Маск има и поамбициозни планови, кои вклучуваат лансирање цела флота летала „Старшип“ за изградба на град на Марс.
Детали за мисијата и дефектот на бустерот
Најголемата и најмоќната ракета во светот, висока 124 метри, полета во петокот доцна попладне од базата на „СпејсИкс“, во близина на границата меѓу САД и Мексико.
Горниот степен на леталото се одвои од бустерот според планот, влезе во орбитата и таму испушти 26 напредни сателити „Старлинк“.
„Старшип“ потоа продолжи да кружи околу Земјата на височина од 265 километри, а снимките од леталото и планетата се пренесуваа во живо. Леталото ја обиколи Земјата 14 пати, што претставува значителен напредок во споредба со претходната мисија, кога направи само една или две обиколки.
Ова беше 15-тиот лет на „Старшип“ во целосна големина од 2023 година и дури вториот што достигнал орбита. Од „СпејсИкс“ потврдија дека сите системи на леталото функционирале правилно, вклучувајќи го и клучниот топлински штит.
Кејт Тајс од „СпејсИкс“ објасни дека моторите на бустерот се изгасиле прерано при враќањето. Системот за навигација препознал дека бустерот не е во правилна положба за слетување, па автоматски го пренасочил кон морето и ја активирал процедурата за самоуништување.
Инженерите сè уште истражуваат што точно го предизвикало дефектот.
Идни лансирања
„СпејсИкс“ планира во следните месеци да почне со лансирања на „Старшип“ и од вселенскиот центар „Кенеди“ на Флорида. Тоа е локацијата од која ќе тргне следната мисија на НАСА од програмата „Артемис“, која ќе лета околу Месечината и ќе остане во орбитата на Земјата за вежби за спуштање.
Четворицата астронаути од мисијата „Артемис III“ ќе се обидат да ја спојат својата капсула не само со „Старшип“, туку и со леталото „Блу Мун“ на компанијата „Блу Ориџин“. Двете компании наизменично ќе ги превезуваат екипажите до површината на Месечината.
НАСА планира мисијата „Артемис IV“ да се реализира уште во 2028 година. Тоа би било првото човечко слетување на Месечината по програмата „Аполо“, пред повеќе од половина век.
