Иако Европа засега не се соочува со недостиг од авионско гориво, патниците сѐ повеќе ќе ги чувствуваат последиците од кризата на Блискиот Исток преку поскапи билети и намален број летови. Тоа е пораката што доаѓа од Брисел во период кога тензиите околу Ормутскиот Теснец продолжуваат да создаваат неизвесност на глобалните енергетски пазари.
Европскиот комесар за транспорт, Апостолос Цицикостас, изјави дека во моментов нема индикации за недостиг на авионско гориво во Европа. Сепак, предупреди дека растот на цените веќе влијае врз работењето на авиокомпаниите, кои внимателно ги преиспитуваат своите летни распореди и профитабилноста на одделни линии.
Според податоците од авиоиндустријата, во текот на мај од глобалните распореди биле отстранети околу два милиони седишта. Иако тоа претставува помалку од два проценти од вкупниот капацитет, аналитичарите оценуваат дека станува збор за прв сигнал дека превозниците почнуваат да ги приспособуваат своите операции на поскапото гориво и на зголемените ризици на пазарот.
За авиокомпаниите, горивото е меѓу најголемите трошоци и учествува со околу една четвртина до една третина од вкупните оперативни расходи. Кога цената на керозинот расте, првите на удар обично се помалку профитабилните рути, сезонските линии и летовите со послаба пополнетост.
Затоа, иако засега нема масовни откажувања на летови, експертите предупредуваат дека патниците ќе се соочат со помал избор на дестинации, повисоки цени и поголема неизвесност при планирањето на патувањата.
Во фокусот на загриженоста останува Ормутскиот Теснец, една од најважните светски точки за транспорт на нафта и енергенси. Секое нарушување на сообраќајот низ овој теснец има директно влијание врз цените на енергијата, а со тоа и врз трошоците на авиоиндустријата. Во обид да ја намали зависноста од можни прекини во снабдувањето, Европа разгледува и алтернативни решенија. Европските воздухопловни власти веќе издадоа дополнителни насоки што овозможуваат поширока употреба на различни типови авионско гориво, со цел да се обезбеди поголема флексибилност во снабдувањето.
Економистите посочуваат дека вистинскиот ефект врз цените на билетите не се чувствува веднаш. Дел од авиокомпаниите однапред ги обезбедуваат потребните количини гориво по фиксни цени, додека други постепено ги префрлаат дополнителните трошоци врз патниците. Токму затоа, можно е најголемиот удар врз цените да стане повидлив во наредните месеци. За граѓаните од Македонија ова не е само европска тема. Голем дел од патувањата кон светските дестинации зависат од европските аеродроми, нискобуџетните превозници и сезонските линии. Секоја промена во нивните трошоци и деловни стратегии директно се одразува и врз цената што ќе ја платат домашните патници.
Пораката од Брисел е дека керозин има и дека нема опасност од прекин на воздушниот сообраќај. Но пазарот веќе ја пресметува цената на неизвесноста. Наместо празни резервоари и приземјени авиони, кризата овојпат може да се манифестира преку поскапи билети, помалку достапни линии и поскапо патување за милиони европски граѓани.
