Соларните централи произведуваат додека има сонце. Навечер, кога домаќинствата и стопанството продолжуваат да трошат, потребите се покриваат од други извори или со увоз. Токму складирањето енергија е едно од клучните прашања што ги отвора поранешниот министер за животна средина Тони Поповски во интервју за Рацин.мк.
Според него, батериите овозможуваат дел од дневното производство да се користи подоцна. Таква улога би имал и „Чебрен“, доколку се реализира како пумпно-акумулациска хидроцентрала.
Транзицијата отвора и прашање за егзистенцијата на вработените во РЕК Битола. Нивните вештини можат да се искористат при изградбата на соларните централи, но за одржување на панелите ќе требаат помалку работници. Затоа Поповски бара навремено планирање за секој вработен и развој на нови работни можности во регионот.
Македонските фабрики ја чувствуваат зелената транзиција и преку извозот. Во интервјуто за Рацин.мк, Поповски објаснува дека европските купувачи ги пресметуваат и трошоците поврзани со емисиите при производството. За домашните извозници, почистите технологии стануваат важни за задржување на купувачите и конкурентноста.
Загадувањето има и здравствена цена. Поповски посочува дека намалувањето на емисиите може да спречи заболувања и да го намали притисокот врз здравствениот систем. Дел од економската корист од транзицијата се гледа токму во трошоците за лекување што би можеле да се избегнат.
Слична е пресметката и со заштитата од поплави и пожари. Одложената превенција остава штети што подоцна се санираат со буџетски пари. Според Поповски, вложувањата во заштита треба да бидат дел од економското планирање, заедно со патиштата и енергетските објекти.
За тоа се потребни финансирани проекти и координација меѓу институциите, стопанството и стручната јавност. Поповски предупредува и на заминувањето на младите експерти, чие знаење е потребно за спроведување на промените.
За домаќинствата, најдиректната придобивка ја гледа во енергетската ефикасност. Дом што троши помалку за истото греење ја намалува потрошувачката, а со тоа и трошокот за енергија.
„Најевтината струја е таа што нема да ја потрошите“, вели Поповски.
