Кратењето на денот и студеното есенско време веќе го менуваат секојдневниот ритам во Македонија. Наместо затворање меѓу четири ѕида веднаш по завршувањето на работните обврски, излегувањето на чист воздух носи директен биолошки ресет. Неколку часа поминати на планинските патеки обезбедуваат неопходен витамин Д на планина и претставуваат наједноставен бесплатен начин за зачувување на менталната свежина пред зимските магли целосно да ги покријат котлините.
Намалениот број сончеви часови во октомври директно влијае врз лачењето на мелатонин и серотонин во организмот. Поради оваа биохемиска промена, телото побрзо чувствува замор, а умот полесно запаѓа во летаргија.
Лекарите и психолозите посочуваат дека изложувањето на природна дневна светлина во претпладневните часови е основен стимул за одржување на циркадијалниот ритам. За разлика од вештачкото осветлување во канцелариите и дневните соби, отворениот простор овозможува телото да синтетизира витамин Д. Овој витамин е директно поврзан со регулацијата на расположението и имунитетот, па дури и краток престој надвор прави мерлива разлика.
Македонските градови имаат географска предност што ретко се користи максимално. Падините на Водно во Скопје, шумите на Пелистер над Битола или локалните ридови околу Велес, Прилеп и Охрид се достапни за помалку од половина час пешачење или возење.
Брзото искачување над градската магла овозможува директен контакт со сонцето токму во деновите кога котлините тонат во облачност. Физичката активност на надморска височина поттикнува лачење на ендорфин без никаков финансиски трошок. Редовното пешачење на викенд или во слободните попладневни часови создава здрава навика што го спречува чувството на заглавеност во затворен простор.
Втората страна на есенското затворање дома е автоматското зголемување на часовите поминати пред телевизорот и телефонот. Сината светлина од мониторите доцна навечер испраќа погрешен сигнал до мозокот дека денот сè уште трае, што доведува до испрекинат сон и утринска исцрпеност.
Свесното исклучување на дигиталните уреди барем еден час пред спиење овозможува природно смирување на нервниот систем. Заменувањето на непрекинатото скролање со читање, разговор или тишина помага во намалувањето на наталожениот секојдневен стрес. Комбинацијата од физички умор стекнат на воздух и вечер без блескави екрани претставува најефикасна заштита од сезонската исцрпеност.
