Aмериканскиот претседател Доналд Трамп се врати од посетата на Кина со пораки за стабилност, но без голем дипломатски или економски пробив. Дводневните разговори со кинескиот лидер Ши Џинпинг во Пекинг покажаа дека САД и Кина успеале да ја намалат тензијата по трговската војна од минатата година, но не и да ги надминат суштинските несогласувања што со години ги оптоваруваат односите меѓу двете најголеми светски економии.
Стабилност наместо големи договори
Самитот донесе скромни економски резултати, но без големи договори, јасни обврски или пресврт што би ги охрабрил пазарите. Според анализите, главната добивка за Кина е враќањето кон попредвидливи односи со Вашингтон, по периодот на остри царини и трговски притисоци. Ши го опиша новиот пристап како „конструктивна стратешка стабилност“, формулација што сугерира дека двете страни не очекуваат златна ера на соработка, туку поуредено управување со конкуренцијата.
Трговското примирје останува кревко
Иако Трамп во Пекинг пристигна со дел од најмоќните американски бизнисмени, меѓу кои Илон Маск од „Тесла“ и Џенсен Хуанг од „Нвидиа“, голем дел од економските очекувања останаа неисполнети. Според Reuters, самитот произведе „скромни, управувани и пазарно употребливи резултати“, но не и пробив што би ја сменил суштината на американско-кинеското ривалство.
Американската страна ги истакна договорите за продажба на авиони „Боинг“ и земјоделски производи како конкретни резултати од посетата. Но, деталите останаа ограничени, а економските испораки беа оценети како далеку под очекувањата. За споредба, посетата на Трамп на Кина во 2017 година донесе договори и меморандуми вредни околу 250 милијарди долари, додека овојпат резултатите беа многу поскромни.
Без пробив за чиповите и големите технолошки прашања
Една од најважните отворени теми остана технологијата. Самитот не донесе пробив во однос на продажбата на напредните H200 чипови на „Нвидиа“ во Кина, и покрај присуството на директорот на компанијата во американската делегација. Тоа прашање останува дел од пошироката технолошка конкуренција меѓу Вашингтон и Пекинг, во која САД се обидуваат да го ограничат кинескиот пристап до најнапредните технологии за вештачка интелигенција.
Иран, Тајван и старото ривалство остануваат отворени
Средбата не донесе ниту јасна кинеска обврска дека Пекинг ќе му помогне на Вашингтон во обидите да се стави крај на војната во Иран, која ги потресе глобалните пазари и снабдувањето со енергенси. Од американска перспектива, најпроблематичните делови од односот со Кина, од трговските политики до военото јакнење во Индо-Пацификот, останаа во голема мера нерешени.
Во исто време, Тајван останува една од најопасните точки на судир. Иако разговорите во Пекинг беа претставени како пријателски и стабилизирачки, суштинската стратегиска конкуренција меѓу САД и Кина не исчезна. Самитот само ја врати во рамка што е попредвидлива, но не и помалку сложена.
Стара игра со помирен тон
Заклучокот од посетата е дека Трамп и Ши успеаја да ја смират реториката, но не и да ги решат големите спорови. За Пекинг, тоа значи простор за дишење и стабилност во момент на слаба домашна економија. За Вашингтон, пак, тоа значи дека натпреварот со Кина продолжува речиси по истите правила, само со помалку отворена конфронтација.
Самитот во Пекинг затоа може да се чита како враќање на управуваното ривалство: доволно стабилност за да не се запали пазарот, но премалку доверба за да се зборува за вистински пробив.
