Повеќе од 860 милиони луѓе се разболуваат, а околу 1,5 милиони умираат секоја година поради небезбедна храна, предупреди Светска здравствена организација во нов извештај објавен по повод Светскиот ден на безбедноста на храната. Според организацијата, милиони луѓе ширум светот трпат сериозни здравствени последици поради контаминирана или неправилно подготвена храна.

„Безбедноста на храната не е апстрактно прашање – таа е поврзана со секој оброк, секое семејство и секој ден“, изјави Тедрос Аданом Гебрејесус, генерален директор на СЗО.

Во извештајот се наведува дека во 2021 година болестите пренесени преку храна предизвикале загуба на продуктивност вредна околу 310 милијарди долари на глобално ниво.

Најранливи се децата

Особено загрижувачки е фактот што децата помлади од пет години се изложени на трипати поголем ризик од постарите деца и возрасните. Тие учествуваат со 29 проценти од вкупниот здравствен товар поврзан со небезбедната храна, а само во 2021 година се регистрирани околу 143.000 смртни случаи кај оваа возрасна група.

СЗО предупредува дека малите деца се поранливи и на хемиски загадувачи во храната, кои можат да го нарушат развојот на мозокот и да предизвикаат трајни невролошки и развојни последици.

Климатските промени дополнително го зголемуваат ризикот

Организацијата посочува дека климатските промени ќе имаат значително влијание врз безбедноста на храната. Екстремните временски појави, повисоките температури на воздухот и водата, како и промените во режимот на врнежи, ќе го зголемат ризикот од појава и ширење на болести поврзани со храната.

Најголем товар од овие заболувања носат сиромашните заедници и земјите со ниски и средни приходи. Регионите на Африка и Југоисточна Азија заедно учествуваат со речиси три четвртини од сите заболувања и околу 60 проценти од смртните случаи предизвикани од небезбедна храна.

Кои се најчестите заболувања поврзани со храната?

Меѓу најчестите болести што се пренесуваат преку храна во Европа се:

• Кампилобактериоза – најчесто поврзана со недоволно термички обработено пилешко месо, непастеризирано млеко и загадена вода;
• Салмонелоза – поврзана со јајца и сурово месо, а се манифестира со треска, дијареја и стомачни болки;
• СТЕК инфекции – предизвикани од одредени видови ешерихија коли, кои се поврзуваат со сурово месо, непастеризирани млечни производи и свеж зеленчук;
• Листериоза – поретка, но потенцијално многу опасна инфекција со висока стапка на хоспитализација и смртност.

Според СЗО, голем дел од овие заболувања и смртни случаи би можеле да се спречат преку подобра хигиена, побезбедно производство и обработка на храната, пристап до чиста вода и подобра здравствена заштита за ранливите групи.