Се случило речиси на сите, легнуваме, а токму тогаш чувствуваме глад. Понекогаш навистина ни треба храна, а понекогаш едноставно посегнуваме по нешто за јадење од навика, досада или по напорен ден.

Но што навистина се случува во телото кога вечераме доцна?

Повремен оброк пред спиење сам по себе не мора да претставува проблем. Многу повеќе значење има тоа што јадеме, колку јадеме, колку време останува до легнување и дали доцното јадење е исклучок или секојдневна навика.

Зошто огладнуваме навечер?

Една од наједноставните причини е тоа што во текот на денот не сме јаделе доволно. Ако сме го прескокнале појадокот, сме испиле само кафе, сме ручале набрзина или сме имале премногу долг период без храна, сосема е логично телото навечер да бара енергија.

Во таков случај, вечерниот глад не е нужно знак дека немаме самоконтрола. Може да биде едноставна реакција на недоволниот внес на храна во текот на денот. Постои и друга причина – навика.

Стресот, досадата, гледањето телевизија или едноставно потребата да се „наградуваме“ по напорниот ден можат да нè натераат да јадеме и кога физички не сме гладни.

Варењето може да биде потешко

Кога јадеме голем оброк непосредно пред легнување, телото продолжува активно да го вари додека ние се подготвуваме за сон. Кај некои луѓе тоа може да предизвика чувство на тежина, надуеност или непријатност.

Особено проблематично може да биде легнувањето веднаш по оброкот. Хоризонталната положба ја олеснува појавата на киселински рефлукс и горушица, бидејќи желудечната содржина полесно може да се врати кон хранопроводот.

Затоа, ако често имате рефлукс навечер, времето на последниот оброк е една од навиките на кои вреди да се обрне внимание.

Не е точно дека секоја доцна калорија автоматски се претвора во маст

Ова е една од најчестите заблуди. Самото јадење по одреден час не значи дека храната автоматски ќе доведе до зголемување на телесната тежина. За телесната тежина значајни се вкупниот внес на енергија, составот на исхраната и физичката активност. Сепак, доцното јадење може индиректно да придонесе за поголем внес на калории.

Причината е едноставна: навечер почесто посегнуваме по грицки, слатки, солени производи и друга калорична храна, особено ако преку ден сме јаделе премалку или ако јадеме од навика наместо од глад.

Така проблемот не е само во часовникот, туку во образецот што се создава околу доцното јадење.

А што се случува со сонот?

Обилен оброк непосредно пред спиење кај некои луѓе може да го наруши квалитетот на сонот. Особено ако се појават горушица, рефлукс, надуеност или чувство на тежина во желудникот. Дополнителен проблем може да биде и изборот на храна. Многу масни или многу зачинети оброци, како и големи количини храна, можат да создадат непријатност токму во моментот кога телото треба да се смири.

Ако доцното јадење редовно го нарушува сонот, последиците може да се почувствуваат и следниот ден – преку замор, послаба концентрација и променето расположение.

Но што ако навистина сме гладни пред спиење?

Тогаш нема потреба да легнуваме гладни само затоа што е „доцна“. Ако сте имале напорен ден, сте јаделе помалку од вообичаено или сте биле физички активни, мала ужина може да биде сосема разумен избор.

Наместо голем оброк, може да изберете нешто полесно, во зависност од тоа што ви одговара – на пример јогурт со овошје, малку сирење со крекери или друга умерена ужина. Она што е поважно е да не се претвори во секојдневен ритуал на неконтролирано грицкање.

Најважно е што се случува во текот на целиот ден

Ако речиси секоја вечер станувате гладни пред спиење, можеби проблемот не е во вечерата туку во распоредот на исхрана во текот на целиот ден. Прескокнувањето оброци, премалите порции или долгите периоди без храна можат да создадат силен глад навечер. Затоа, наместо само да си поставите правило „не јади по 19 часот“, поважно е да се запрашате: дали преку ден внесувам доволно храна, дали вечерва сум навистина гладна и што точно јадам?

И уште нешто: не постои универзален час по кој јадењето станува „лошо“. Распоредот треба да се усогласи со времето на будење, работа, физичка активност и легнување.

Ако сепак често имате силен ноќен глад, рефлукс или други дигестивни тегоби, особено ако се нови или се влошуваат, вреди да разговарате со лекар или нутриционист.