Под површината на Марс постои можност сè уште да се крие активна магматска комора, што отвора нови прашања за потенцијалот за живот под кората на планетата. Истражувањето објавено во списанието Science Advances покажува дека Црвената Планета не е целосно геолошки замрзната. Анализите од орбиталните летала детектираа сезонски осцилации на гасови кои на Земјата вообичаено излегуваат при магматски активности, насочувајќи го фокусот на научниците кон регионот Алба Монс.
Индикациите за можна подземна активност почнаа да се собираат уште во 2021 година преку заедничката европско-руска мисија ЕксоМарс (ExoMars). Инструментите на сондата тогаш регистрираа хлороводород во атмосферата на Марс. Според податоците на Европската вселенска агенција (ЕСА), овој гас во земските услови директно се поврзува со празнење на подземни вулкански канали.
Новите мерења покажаа дека концентрацијата на хлороводород се менува во зависност од годишните времиња на планетата. Научниците беа изненадени од локациите и периодите во кои гасот се појавува во повисоки концентрации, што исклучува дел од претходните претпоставки за чисто атмосферски хемиски реакции.
Во регионот Алба Монс, снимките со висока резолуција документираа широки пукнатини во релјефот, од кои некои се протегаат со стотици метри во должина. Истражувачкиот тим претпоставува дека токму овие геотермални пукнатини служат како канали низ кои избиваат гасови создадени од загреаната магма во длабочината.
„Нашите наоди упатуваат на тоа дека Марс задржал доволно внатрешна топлина за да поддржи вулканска активност сè до неодамна, а можеби ја поддржува и денес“, посочи Даниел Меж од Полската академија на науките.
Овие сознанија драстично ја менуваат долгогодишната теза дека Марс е целосно замрен свет чие јадро е неповратно оладено. Постоењето на геотермална енергија под замрзнатата прашина создава услови за џебови со течна вода под кората. Во такви изолирани подземни средини, заштитени од смртоносното сончево и космичко зрачење, теоретски се создаваат основни предуслови за опстанок на екстремофилни микроорганизми.
За глобалната научна заедница, но и за идните генерации истражувачи и студенти кои работат на податоци од астрогеологија и сателитски набљудувања, ваквите мисии ја пренасочуваат потрагата: наместо само фосили од далечното минато на површината, идните роботизирани мисии ќе мора да дупчат подлабоко во карпите.
