ЦЕРН регистрира докази за еден од најретките процеси во физиката: Научниците го бараат повеќе од 40 години

Истражувачите од експериментот ЛХЦб забележале сигнали што укажуваат на исклучително редок распад на субатомска честичка – процес што, според Стандардниот модел, се случува само еднаш на 10 милијарди распади.

05/11/2026
13:00
Глобал
Редакција Трн
Следи го Трн на Google

TO GO WITH AFP STORY BY MARIETTE LE ROUX A picture taken on February 10, 2015 in Meyrin, near Geneva, shows the CMS (Compact Muon Solenoid) Cavern at the European Organisation for Nuclear Research (CERN). Excitement is mounting at the world's largest proton smasher, where scientists are close to launching a superpowered hunt for particles that may change our understanding of the Universe. Physicists and engineers are running the final checks on an upgrade that nearly doubled the muscle of the Large Hadron Collider (LHC), which in 2012 unlocked the putative Higgs boson and, with it, a Nobel Prize. The two-year power boost will take experiments into a previously-inaccessible realm that resembles science fiction. AFP PHOTO / RICHARD JUILLIART (Photo credit should read Richard Juilliart/AFP via Getty Images)

Физичарите вклучени во меѓународниот експеримент ЛХЦб, кој се спроведува во рамките на Големиот хадронски судирач (ЛХЦ) во Европската организација за нуклеарни истражувања (ЦЕРН), објавија дека пронашле докази за исклучително редок распад на субатомска честичка. Научниците трагаат по овој процес повеќе од четири децении.

Станува збор за распад на мезонот Б-ннула, краткоживеечка честичка што содржи б-кварк, на два миона – потешки честички слични на електроните, пренесува порталот „Сај њуз“.

Според Стандардниот модел на физиката на честичките, овој процес би требало да се случува приближно еднаш на секои 10 милијарди распади на мезонот Б-ннула. Токму затоа неговото регистрирање претставува голем предизвик за научниците.

Сигналот е статистички значаен

Во труд доставен до научното списание „Физикал ривју икс“, истражувачите пријавиле вишок регистрирани настани во однос на очекуваното ниво на позадински сигнали. Статистичката значајност на резултатот изнесува три стандардни девијации. Кога новите резултати ќе се комбинираат со претходните податоци од експериментот ЛХЦб, статистичката значајност се зголемува на 3,2 стандардни девијации.

Ова претставува доказ што заслужува понатамошно истражување, но сè уште не е доволно за да се прогласи за научно откритие. Во физиката на честичките, за потврда на откритие вообичаено се бара статистичка значајност од пет стандардни девијации.