Јемен влегува во нова фаза од долгогодишниот конфликт. Рашад ал-Алими, претседател на Претседателскиот совет на Јемен, денеска објави почеток на голема воена операција против Хутите, со цел повторно воспоставување на контролата на владата врз териториите што ги држи групата поддржана од Иран. Одлуката доаѓа во момент кога Хутите забрзано напредуваат во западниот дел на земјата и ја засилуваат офанзивата околу стратешки важниот град Таиз.

„Денес објавувам почеток на воени операции чија цел е повторно преземање на преостанатите територии на Република Јемен, од кои големи делови се под контрола на Хутите, и проширување на овластувањата на државата и нејзините институции врз целата национална територија“, изјави Ал-Алими во телевизиско обраќање.

Тој им нареди на вооружените и безбедносните сили и на сите воени единици да ги започнат своите задачи според веќе одобрените планови. Според него, државните институции се ставени во состојба на готовност додека трае операцијата за враќање на териториите под контрола на владата.

Хутите го прекинаа патот Таиз–Аден

Најавата за офанзивата доаѓа по серијата воени неуспеси на владините сили и нивните сојузници, особено по брзата офанзива на Хутите во септември. Тогаш групата освои голем дел од брегот на Црвеното Море, вклучително и пристанишниот град Мока и стратешки острови во близина на Баб ел-Мандеб, еден од најважните поморски премини во регионот.

Во последните денови борбите се концентрираат околу Таиз, град со огромно стратешко и политичко значење. Хутите се обидуваат да го изолираат градот и да го прекинат последниот главен копнен пат што го поврзува со Аден, каде што се наоѓаат клучните институции на меѓународно признатата јеменска влада. Според безбедносни извори и очевидци, патот Таиз–Аден денеска бил прекинат по жестоките борби.

Контролата врз оваа сообраќајница би можела сериозно да го отежне снабдувањето на Таиз и да го стави градот под фактичка блокада. Таиз се наоѓа меѓу северните области под контрола на Хутите и јужните области каде што е присутна владата, поради што битката за градот е клучна за понатамошниот распоред на силите во Јемен.

Саудиска Арабија повторно зад владините сили

Владата на Јемен има поддршка од Саудиска Арабија, која со години е клучен сојузник на владините сили во конфликтот со Хутите. Саудиските сили веќе изведуваат воздушни напади врз позиции и засилувања на Хутите, додека јеменските сили се ангажирани на теренот.

Само во саботата, јеменските владини сили соопштија дека извршиле 257 прецизни напади врз позиции и воени капацитети на Хутите, додека коалицијата предводена од Саудиска Арабија соопшти дека извршила 97 операции против нивни засилувања. Јеменската страна тврди дека во операциите биле убиени стотици припадници на Хутите, но овие бројки не можат независно да се потврдат.

Војната во Јемен трае од 2014 година, кога Хутите го зазедоа главниот град Сана и ја принудија владата да се повлече кон Аден. Кршењето на кревкото примирје од 2022 година повторно го интензивираше конфликтот, а најновата ескалација повторно го отвора и прашањето за безбедноста на поморскиот сообраќај во Црвеното Море и кај Баб ел-Мандеб.

Сега, со најавата за голема копнена офанзива и со борбите околу Таиз, конфликтот повторно влегува во особено опасна фаза. Дополнителна загриженост предизвикува и хуманитарната состојба: зголемените борби веќе раселија десетици илјади луѓе и го нарушија снабдувањето со основни потреби во делови од земјата.