Новиот бран напади на јеменските Хути врз Саудиска Арабија дополнително ги зголеми тензиите на Блискиот Исток, во момент кога разговорите меѓу Иран и арапските држави од Заливот се одложени. Според јеменски претставници, Хутите ги засилиле своите позиции долж западниот брег на Јемен, на Црвеното Море, додека во Ријад се одржуваат итни консултации за одговор на нивното напредување.
Истовремено, новата ескалација отвора дополнителни ризици за енергетските пазари, особено поради нарушувањата на транспортот на нафта во регионот.
Хутите тврдат дека погодиле воени цели
Хутите соопштија дека кон Саудиска Арабија истрелале десетици ракети и беспилотни летала. Како цели ја наведоа воената воздухопловна база кај Хамис Мушаит во јужниот дел на земјата. Според нивните тврдења, биле нападнати хангари, радарски системи, писти и складишта за муниција. Хутите нападите ги претставуваат како одмазда за саудиските воздушни удари врз нивните позиции во Јемен.
Саудиската страна соопшти дека во нападите биле повредени 13 цивили и издаде предупредувања за вонредна состојба во повеќе јужни градови. Тврдењата на двете страни не можат независно да се потврдат.
Нафтата повторно под притисок
Ситуацијата е особено чувствителна за енергетските пазари поради стратешката положба на Јемен и Саудиска Арабија. Според јеменски претставници, Хутите во последните денови презеле контрола и врз островот Перим, кој се наоѓа на стратешкиот влез во Црвеното Море.
Во исто време, Саудиска Арабија се соочува со проблеми со својот нафтовод Исток–Запад, долг околу 1.200 километри. Тој ги поврзува нафтените полиња во источниот дел на земјата со пристаништата на Црвеното Море и е изграден токму за да се намали зависноста од Ормускиот Проток.
Ријад за нападот врз нафтоводот ги обвини ирачките милиции поддржани од Иран.
Трговците предупредуваат дека продолжен прекин на нафтоводот, во комбинација со сериозно нарушување на пловидбата низ Ормускиот Проток, би можел значително да го намали глобалното снабдување со нафта.
Цената на суровата нафта во понеделникот во еден момент порасна за повеќе од 4 отсто, пред дел од растот да биде намален.
Нов притисок врз Вашингтон
Ескалацијата во Јемен создава дополнителна дилема за администрацијата на Доналд Трамп. Според три извори цитирани од Ројтерс, САД досега се спротивставувале на барањата на Саудиска Арабија за директна американска воена интервенција, ограничувајќи ја поддршката главно на разузнавачка помош.
Трамп во текот на викендот изјавил дека разговарал со саудискиот престолонаследник Мохамед бин Салман и дека и Хутите стапиле во контакт со Вашингтон, барајќи САД да не се вмешуваат директно во конфликтот.
Во понеделникот бин Салман се сретнал со американскиот регионален командант, адмиралот Бред Купер, во Џеда, според информациите објавени од саудиските државни медиуми. Саудиска Арабија од 2015 година предводи коалиција против Хутите. Борбите во голема мера стивнаа по прекинот на огнот, но овој месец повторно се интензивираа.
Хутите во последните денови потиснале дел од силите лојални на меѓународно признатата јеменска влада, со што конфликтот повторно добива регионална димензија. Во такви услови, одложувањето на разговорите меѓу Иран и земјите од Заливот дополнително ја зголемува неизвесноста – особено околу безбедноста на клучните поморски и нафтени маршрути низ регионот.
