Астрономи во Млечниот Пат открија древна ѕвезда што најверојатно не потекнува од нашата галаксија, туку од Големиот Магеланов Облак. Станува збор за ѕвезда речиси целосно сиромашна со метали, односно елементи потешки од хелиум, што ја прави еден од најретките познати „фосили“ од раниот Универзум. Истражувачите сметаат дека таа се формирала од гас збогатен со една од првите супернови и дека може да понуди редок увид во времето кога се раѓале првите ѕвезди и галаксии.
Ѕвездата, означена како SDSS J0715-7334, денес е црвен џин, што значи дека се наоѓа во доцна фаза од својот животен циклус. Но токму затоа што опстанала толку долго, научниците денес можат да ја проучуваат како прозорец кон едно многу поранешно време, кога во Вселената речиси и немало тешки елементи. Таквите ѕвезди се исклучително важни затоа што директно носат траги од условите што постоеле по Големата експлозија и по првата генерација ѕвезди.
По Големата експлозија, Универзумот бил исполнет главно со водород и хелиум. Потешките елементи, како јаглерод, кислород и железо, се појавиле дури подоцна, кога првите масивни ѕвезди завршиле во експлозии на супернова. Токму затоа астрономите посебно ги бараат ѕвездите со екстремно ниско количество метали: тие може да носат запис за најраните космички процеси, долго пред да се создадат денешните галаксии какви што ги знаеме.
Она што ја прави оваа ѕвезда навистина необична е нејзиниот хемиски потпис. Анализата покажала дека содржи само околу 0,005 проценти од металите што ги има Сонцето, што е речиси двојно помалку од претходната рекордерка. Дополнително, количеството јаглерод во неа е шокантно ниско, што за истражувачите е знак дека настанала во реток преоден период, кога гасот немал доволно јаглерод за вообичаено ладење и формирање ѕвезди. Наместо тоа, можно е клучна улога да имала космичката прашина што останала по првите супернови.
Откритието било направено речиси случајно, додека истражувачки тим и студенти анализирале податоци од проектот Sloan Digital Sky Survey. Првично планирале да ја набљудуваат ѕвездата само десет минути, но на крајот ја следеле цели три часа, што подоцна довело до откривање на нејзината исклучително ретка природа.
Дополнителен пресврт е тоа што нејзината позиција и движење сугерираат дека ѕвездата не потекнува од Млечниот Пат, туку од Големиот Магеланов Облак, џуџеста галаксија што орбитира околу нашата. Тоа отвора можност во таа галаксија да се кријат уште вакви древни ѕвезди, кои би можеле да помогнат научниците подобро да разберат како изгледал раниот космос.
Истражувањето е објавено во списанието Nature Astronomy, а научниците велат дека ова е само почеток. За хипотезата целосно да се потврди, ќе треба да се откријат уште многу слични ѕвезди во различни галактички средини. Но веќе сега е јасно дека SDSS J0715-7334 е едно од највозбудливите откритија во современата астрофизика, затоа што носи траги од време кога Млечниот Пат сè уште бил млад, а Универзумот штотуку почнувал да ја добива својата денешна форма.
