Кога ќе застанеме пред рафтот со јајца, бојата на лушпата често влијае врз изборот. Кафените јајца одамна имаат репутација дека се „поприродни“, поздрави или поквалитетни од белите, но експертите велат дека ова е главно прашање на перцепција, а не на нутритивна вредност.
Бојата на лушпата сама по себе не одредува ниту колку е квалитетно јајцето, ниту каков вкус ќе има, ниту колку хранливи материи содржи. Многу поважни се свежината, исхраната на кокошката и условите во кои таа се одгледува.
Зошто некои јајца се бели, а други кафени?
Бојата на лушпата првенствено зависи од генетиката и расата на кокошката. Вообичаено, кокошките со посветли пердуви и посветли ушни ресички почесто несат бели јајца, додека кокошките со потемни пердуви и црвенкасти ушни ресички почесто несат кафени.
Пигментот што ја дава бојата се таложи на лушпата во текот на нејзиното формирање. Тоа значи дека бојата на површината не е показател за тоа што се наоѓа во внатрешноста на јајцето. Белото јајце не е „обработено“, а кафеното не е автоматски поприродно – едноставно потекнуваат од различни кокошки.
Дали кафените јајца се поздрави?
Една од најчестите заблуди е дека кафените јајца се автоматски поздрави од белите. Но, бојата на лушпата не ја одредува хранливата вредност на јајцето.
И белите и кафените јајца содржат квалитетни протеини и низа важни хранливи материи, меѓу кои холин, витамин Б12, јод и селен. Јајцето во целина е нутритивно богата намирница и може да биде дел од балансирана исхрана без оглед на тоа каква боја има лушпата.
Она што навистина може да влијае врз составот на јајцето е начинот на одгледување на кокошката, а особено нејзината исхрана. Затоа на пазарот може да се најдат и бели и кафени јајца збогатени со омега-3 масни киселини или со поголема количина на одредени витамини – но тоа нема никаква врска со бојата на лушпата, туку со храната што ја добивала кокошката.
А вкусот – дали има разлика?
Ако некогаш сте почувствувале разлика во вкусот меѓу две јајца, многу поверојатно е причината да се крие во свежината или во исхраната на кокошката отколку во бојата на лушпата. На вкусот може да влијаат и условите во кои живее и се одгледува кокошката.
Истото важи и за бојата на жолчката. Интензивно жолта или портокалова жолчка не значи автоматски дека јајцето е поздраво, ниту дека потекнува од кокошка што несела кафени јајца. Нијансата на жолчката во голема мера зависи од исхраната на кокошката.
Затоа, следниот пат кога ќе бирате јајца, не дозволувајте бојата на лушпата да ви биде главниот критериум. Ако сакате да знаете што навистина купувате, многу повеќе внимание обрнете на свежината, потеклото и информациите за одгледувањето и исхраната на кокошките.