Американските и азиските технолошки компании изгубија стотици милијарди долари пазарна вредност по остриот пад на берзите, откако резултатите од изборите за Конгресот во САД предизвикаа загриженост кај инвеститорите за можно забавување на развојот на вештачката интелигенција (ВИ), објави „Ројтерс“.

Една од причините за загриженоста се најавите на демократите за ограничување на ширењето на инфраструктурата потребна за развој на вештачката интелигенција, особено изградбата на центри за податоци.

Индексот Си-ен-би 500 падна за 4,4 отсто, што е негов најлош дневен резултат од април 2025 година, кога Доналд Трамп ги потресе светските пазари со објавувањето на царините, настан познат како „Ден на ослободувањето“. Индексот Дау Џонс загуби 1.833 поени, односно 3,4 отсто, додека технолошкиот индекс Насдак Композит падна за 5,5 отсто.

Насдак, во кој има голем удел компании поврзани со технологијата и вештачката интелигенција, сега е 11,9 отсто под рекордното ниво достигнато минатиот месец. Распродажбата дополнително ги засили постојните сомнежи на инвеститорите околу тоа дали огромните вложувања во вештачката интелигенција ќе ги донесат очекуваните приноси.

На азиските берзи беше активиран автоматскиот прекинувач

Падот продолжи и на азиските пазари, каде што особено на удар беа акциите на технолошките компании, производителите на чипови и опремата потребна за развој на вештачката интелигенција.

Јапонскиот индекс Никеи 225 падна за шест отсто во раното тргување. Акциите на производителот на мемориски чипови „Киоксија“ загубија повеќе од 12,6 отсто, додека „Токио Електрон“ падна за 9,5 отсто. Јужнокорејскиот производител на чипови „Ес-Кеј Хајникс“ забележа пад од повеќе од 11,5 отсто, а „Самсунг“ загуби речиси десет отсто од вредноста.

Распродажбата на берзата во Сеул го намали индексот Коспи за повеќе од 8,5 отсто, по што автоматски беше активиран привремениот прекин на тргувањето, познат како „прекинувач“. Овој механизам се активира при нагли падови и има цел да спречи панична продажба на акции. Индексот Тајекс на Тајван падна за повеќе од 8,3 отсто, додека акциите на ТСМЦ, најголемиот светски производител на чипови по нарачка, загубија речиси 8,5 отсто од вредноста.

Аналитичарката на пазарот на чипови, Бритни Нгуен од „Маркетвоч“, оцени дека падот ја одразува „континуираната загриженост“ околу обемот на инвестициите во инфраструктурата за вештачка интелигенција.

Трамп: „Гласавте за демократите, сами сте си виновни“

Демократите во изборната кампања низ САД се залагаа за забавување на ширењето на центрите за податоци и развојот на инфраструктурата за вештачка интелигенција. На гласачките ливчиња имаше и десетици предлози со кои се бараше ограничување на изградбата на објекти неопходни за функционирањето на оваа технологија.

По изборите, демократите го освоија мнозинството и во Сенатот и во Претставничкиот дом, со што ја презедоа контролата врз Конгресот до крајот на претседателскиот мандат на Трамп.

Новата демократска гувернерка на Тексас, Џина Хинохоса, голем дел од својата кампања го засноваше на противењето на изградбата на центри за податоци, ветувајќи мораториум на новите проекти во овој сектор. Трамп ги обвини демократите за падот на берзите, а одговорноста им ја припиша и на гласачите што ги поддржале.

„Берзата доживеа еден од најлошите денови во историјата поради резултатите од изборите. Толку е тажно да се види тоа, само себеси треба да се обвинувате“, напиша Трамп на социјалните мрежи.

Тој потоа ги обвини демократите, користејќи навредлив израз за нив, и порача дека САД наскоро повторно ќе бидат „поголеми и посилни од кога било“.