Новата ескалација на конфликтот меѓу САД и Иран веднаш се одрази врз светските пазари. Цените на нафтата денеска пораснаа за повеќе од 4 отсто, откако инвеститорите повторно се загрижија за стабилноста на испораките на енергенси преку стратешкиот Ормутски теснец. Фјучерсите за суровата нафта „Брент“ се зголемија за 3,10 долари, односно 4,08%, достигнувајќи 79,11 долари за барел. Американската нафта WTI поскапе за 2,95 долари, или 4,11%, до 74,36 долари за барел.

Нови напади и страв од прекин на снабдувањето

Централната команда на САД (CENTCOM) соопшти дека американските сили извршиле нови напади врз ирански цели, при што биле погодени повеќе локации со високопрецизно оружје. Од друга страна, Иранската револуционерна гарда објави дека извршила напади врз американски воени бази во Кувајт и Бахреин.

Иако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Ормутскиот теснец останува отворен за комерцијалниот сообраќај, Иран претходно соопшти дека го затворил преминот по инцидент со брод кој, според Техеран, пловел по неовластена рута.

Зошто Ормутскиот теснец е клучен за светската економија?

Ормутскиот теснец е една од најважните енергетски точки во светот. Пред почетокот на воената ескалација, низ овој тесен морски коридор поминувале околу 20% од глобалните испораки на нафта и течен природен гас. Податоците на компанијата „Кплер“ покажуваат дека во неделата низ теснецот поминале само шест бродови, што е најнизок број во последните пет недели.

Ова дополнително ги засилува стравувањата дека евентуално продолжување на кризата би можело да предизвика нови нарушувања во глобалното снабдување со енергенси.

Пазарите внимателно ја следат ситуацијата

Новата ескалација отвора прашања и за иднината на привремениот договор меѓу САД и Иран, кој беше постигнат минатиот месец со цел постепено стабилизирање на ситуацијата и повторно нормализирање на транспортот низ теснецот.

Според Меѓународната агенција за енергија (ИЕА), глобалните залихи на нафта во јуни се зголемиле за 4,1 милиони барели дневно, но сепак остануваат 9,4 милиони барели дневно под нивото пред почетокот на конфликтот. Аналитичарите оценуваат дека досегашниот раст на цените е релативно умерен, што покажува дека пазарите засега ја гледаат кризата како ограничена ескалација, а не како целосен распад на примирјето.

Сепак, предупредуваат дека секој нов напад врз енергетската инфраструктура или целосно затворање на Ормутскиот теснец може повторно да предизвика силен удар врз цените на горивата и инфлацијата ширум светот.