Норвешка ќе започне разговори со Франција за приклучување кон францускиот нуклеарен чадор, во потег што ја покажува новата европска нервоза околу безбедноста и зависноста од САД. Планот го соопштија францускиот претседател Емануел Макрон и норвешкиот премиер Јонас Гар Стере по средбата во Париз, каде што беше потпишан и поширок договор за одбрана.

Според договорот, Норвешка ќе учествува во процесот преку кој европските партнери ќе разгледуваат како француското нуклеарно оружје може да придонесе за безбедноста и одвраќањето во Европа. Од норвешката влада соопштија дека станува збор за сеопфатен одбранбен договор меѓу двете земји, со обврска за меѓусебна помош доколку се појави потреба.

Стере нагласи дека главната безбедносна потпора на Норвешка остануваат НАТО и САД, но дека француските нуклеарни капацитети се важен придонес кон вкупната позиција на Алијансата. Норвешка, која е членка на НАТО и граничи со Русија на Арктикот, во последните години сè повеќе ја гледа европската одбрана како прашање што не може да се остави само на Вашингтон.

Франција го нарекува овој пристап „напредно нуклеарно одвраќање“, со што европските партнери поблиску се вклучуваат во стратешкото размислување за нуклеарната одбрана. Во пракса, тоа не значи дека контролата врз француското нуклеарно оружје се префрла на други држави, туку дека Париз сака да ја прошири европската улога во одвраќањето, во време кога безбедносната архитектура на континентот е под силен притисок.

Норвешка сепак јасно ја повлече црвената линија: нема распоредување нуклеарно оружје на нејзина територија во мирно време. Тоа е важна порака и кон домашната јавност и кон сојузниците, бидејќи Осло сака поблиска европска одбранбена координација, но без промена на својата досегашна нуклеарна политика.

Франција во март понуди поширока нуклеарна заштита за европските партнери, како дел од обидот Европа да изгради посилна одбранбена автономија. Полска и Литванија веќе се приклучија на ваквиот формат, а сега Норвешка станува уште една земја што бара дополнителна европска сигурносна мрежа покрај НАТО.

Во позадина е јасна пораката: Европа не ја напушта Америка, но веќе не сака да се однесува како нејзината безбедност да е автоматски гарантирана. Нуклеарниот чадор на Франција затоа не е само воена тема, туку политички сигнал дека континентот се подготвува за време во кое старите гаранции звучат помалку сигурно од порано.