Метеорит стар речиси 4,5 милијарди години содржи големи подрачја богати со водород, кои покажуваат дека водата реагирала со карпите уште во раната историја на Црвената планета.
Меѓународен тим научници пронашол нови докази дека водата била присутна во кората на Марс уште додека планетата била млада. Доказите се откриени во познатиот марсовски метеорит NWA 7034, наречен „Црната убавица“, кој претставува своевидна геолошка временска капсула.
Метеоритот не содржи течна вода. Во неговата внатрешност се пронајдени минерали и соединенија богати со водород, создадени при древни реакции меѓу водата и карпите. Истражувањето е објавено во научното списание „Geophysical Research Letters“.
Парче од најстарата кора на Марс
„Црната убавица“ паднала во мароканскиот дел од Сахара, откако силен удар на метеорит ја исфрлил од површината на Марс во вселената. Карпата содржи материјал стар до 4,48 милијарди години и е единствениот познат метеорит составен од различни делови на марсовската кора.
Научниците анализирале примерок со димензии од само 12 на 8 на 2 милиметри. Тие комбинирале рендгенска и неутронска томографија, со што добиле тридимензионална слика на неговата внатрешност без да го оштетат.
Рендгенските зраци ја покажале распределбата на потешките елементи, меѓу кои железото и силициумот. Неутроните овозможиле да се открие водородот, бидејќи се особено чувствителни на овој елемент.
Просторите кои на рендгенските снимки изгледале како празнини, при неутронската анализа се покажале како подрачја исполнети со материјали богати со водород.
Водата била присутна многу рано
Трагите не биле рамномерно распоредени низ метеоритот. Тие биле концентрирани во поголеми подрачја во најстарите фрагменти од карпата и сочинувале околу 11 проценти од вкупната количина вода врзана во минералите на анализираниот примерок.
Според истражувачите, ваквата распределба покажува дека водата реагирала со младата марсовска кора уште во најраната историја на планетата. Вулканската активност и силните удари можеле да ја внесат водата во карпите, каде што нејзините хемиски траги останале зачувани милијарди години.
Слични хидрирани минерали откри и роверот „Персеверанс“ во кратерот Језеро. Совпаѓањето укажува дека ваквите резервоари можеби биле широко распространети непосредно под површината на раниот Марс.
Откритието дополнително ја поткрепува сликата за древниот Марс како потопол и повлажен свет, со услови кои можеле да бидат погодни за живот.
Нова метода за идните примероци од Марс
Истражувањето претставува и важен методолошки напредок. Научниците за првпат тридимензионално и без оштетување ги мапирале подрачјата богати со водород во марсовска карпа.
Истата постапка ќе може да се користи при анализа на примероци што идните вселенски мисии би ги донеле од Марс. Таа ќе им овозможи на научниците прво да ја испитаат внатрешноста на карпите, а потоа прецизно да ги изберат деловите за подетални лабораториски анализи.
