Клима-уредите спасуваат животи за време на екстремни горештини, но научниците предупредуваат дека нивната масовна употреба може дополнително да го влоши проблемот со климатските промени. Ново истражување повикува на поинаков пристап: прво да се спречи топлината да влезе во зградите, а дури потоа да се вклучи ладењето.
Истражување објавено во списанието Nature Reviews Clean Technology предупредува дека прекумерната зависност од клима-уреди може долгорочно да придонесе за понатамошно затоплување на планетата. Иако тие се неопходни за време на топлотни бранови, истражувачите сметаат дека треба да бидат последна, а не прва опција за ладење на зградите.
Според Меѓународната агенција за енергија, клима-уредите и електричните вентилатори веќе трошат околу десет проценти од светската електрична енергија. Со оглед на тоа што летата стануваат сè потопли, се очекува оваа потрошувачка значително да расте во следните децении.
Авторите на студијата, професорите Матаиос Сантоамурис и Константина Василакопулу, анализирале технологии што можат да ја намалат потребата од клима-уреди. Меѓу решенијата ги издвојуваат зелените кровови, материјали што ја одбиваат сончевата радијација и поефикасни системи за природна вентилација.
„Најдобрата стратегија за ладење е да се спречи топлината воопшто да влезе во зградата“, вели Сантоамурис. Според него, засенчувањето, рефлектирачките материјали и подобрата вентилација можат значително да ја намалат внатрешната температура пред да биде потребно вклучување на клима-уред.
Истражувачите проценуваат дека комбинација од вакви решенија би можела да ја намали потребата од работа на клима-уредите и до 80 проценти, а во некои средини да ја намали температурата на околината за повеќе од четири степени Целзиусови.
Тие предупредуваат дека зградите што се градат денес ќе треба да функционираат и во многу потопла клима во иднина, па затоа енергетски ефикасните решенија треба да станат стандард, а не исклучок.
Луѓето успешно се справувале со горештините илјадници години пред појавата на клима-уредите, користејќи природна вентилација и архитектонски решенија што ја одржувале внатрешноста посвежа. Научниците сметаат дека современите градови повторно треба да ги искористат тие принципи за да се намалат трошоците, да се подобри удобноста и да се заштитат најранливите групи од сè почестите екстремни топлотни бранови.
