Камењата во бубрезите имаат многу причини, од генетика до одредени лекови. Но, истражувањата исто така покажаа дека на нив може да влијае и она што го јадете и пиете.

Ова значи дека луѓето кои се склони кон овој проблем можат да користат диета за да се обидат да спречат негово повторување.

Како знаете дека имате камен во бубрег?

„Повеќето луѓе кои имаат камен во бубрег го носат без дури и да бидат свесни за тоа“, објаснува д-р Иво Дукиќ, консултант уролошки хирург во Универзитетските болници во Бирмингем, NHS Foundation Trust, објави BBC .

„Малите камења можат да стојат мирно во бубрегот и може да нема никакви знаци дека нешто не е во ред.“

Лекарите често ги откриваат овие „тивки камења“ случајно, за време на ултразвук или компјутерска томографија што ја прават од други причини.

„Со текот на времето, некои камења ќе растат или ќе се движат и ќе доведат до класични симптоми како што се остра болка во страната, крв во урината или повторени уринарни инфекции“, вели Дукиќ.

Болката „обично се шири кон предниот дел на абдоменот и може да биде поврзана со почеста потреба за мокрење и итни одења во тоалет“.

Медицински третман е неопходен само ако камењата растат, предизвикуваат болка или уринарни инфекции или го загрозуваат бубрегот со блокирање на уринарниот дренажен систем.

Клучна промена што треба да се направи

„Главниот фактор на ризик за формирање на бубрежни камења е недоволното внесување вода или други течности“, вели Дукиќ.

Всушност, колку помалку вода пиете во текот на денот, толку е поголема веројатноста да добиете камен во бубрег.

Дукиќ објаснува дека луѓето со камења во бубрезите треба да консумираат помеѓу два и два и пол литри вода дневно. Ова е покрај течностите што ги внесувате со други пијалоци и храна.

Храна што може да помогне

„Експертите и студиите не се согласуваат околу тоа која храна доведува до различни видови камења, а има многу малку рандомизирани контролирани испитувања за исхраната и камењата во бубрезите“, вели Дукиќ.

Но, познато е дека некои видови храна го менуваат составот на урината, зголемувајќи ја концентрацијата на минерали што формираат камења или намалувајќи ја количината на супстанции што го спречуваат формирањето на камења.

Затоа, редовното консумирање на големи количини на одредена храна може да го зголеми ризикот од камења во бубрезите.

Храна богата со оксалати

„Најчестиот вид камен во бубрезите е калциум оксалат. За луѓето склони кон овој тип, намалувањето на внесот на храна богата со оксалати – природно соединение кое се наоѓа во растенијата – може да биде клучно. Храната богата со оксалати вклучува спанаќ, бадеми и некои други јаткасти плодови, одредени видови компири и грав .“

Ако имате ваков тип на камен, може да помогне да го намалите внесот на оксалат на помалку од 100 мг дневно, вели Дукиќ.

Храна богата со сол

„Исхраната богата со сол – кога јадете повеќе од шест грама на ден – е голем фактор на ризик.“

Ова е затоа што солта содржи многу натриум, а нејзиниот вишок ги принудува бубрезите да излачуваат повеќе калциум во урината.

„Високата концентрација на калциум во урината драстично го зголемува ризикот од формирање камења на база на калциум“, вели Дукиќ.

Вреди да се обрне внимание на количината на преработена и брза храна во исхраната: „Супите од кесичка и сувомеснатите производи често се полни со натриум“.

Правењето сопствена супа значи дека можете да ја контролирате количината на сол во неа.

Животински протеини

„Големи количини на животински протеини можат да го зголемат ризикот од калциумови и урични камења. Тие ги зголемуваат нивоата на калциум и урична киселина во урината, а воедно ги намалуваат нивоата на цитрат, хемикалија која помага во спречувањето на формирање на камења.“

Ова важи за сите видови животински протеини, вклучувајќи црвено месо, живина, јајца и риба. Дукиќ советува луѓето кои често имаат камења во бубрезите да се обидат да го ограничат внесувањето на животински протеини на 40-50 грама дневно.

Храна што може да помогне во заштитата на бубрезите

Храна богата со калциум

Бидејќи повеќето камења се составени од калциум, постои одредена конфузија околу тоа дали да се внесува многу од него.

„Луѓето веруваат дека треба да избегнуваат калциум, но вистината е спротивна. Калциумот всушност штити“, вели Дукиќ, бидејќи спречува апсорпција на оксалати во крвотокот и нивно излачување преку урината.

„Подобро е калциумот да се внесува преку храна (како што се млечни производи или збогатени производи) отколку преку додатоци во исхраната, кои се поврзани со поголем ризик од камења ако не се земаат правилно со оброците.“

Овошје и зеленчук

„Исхраната богата со овошје и растителни влакна го намалува ризикот од болничко лекување поради камења во бубрезите. Генерално препорачуваме пет порции овошје и зеленчук дневно.“

Исто така, додавањето сок од лимон или лимета во храна или пијалок се смета за корисно бидејќи содржи цитрат, инхибитор на природен камен.