Компанијата Apple пред 25 години го претстави првиот iPod, мал дигитален аудио-плеер со капацитет од пет гигабајти што можеше да собере околу илјада песни. Најавен под слоганот „Илјада песни во твојот џеб“, уредот пристигна во продажба на 10 ноември истата година по цена од 399 долари. Овој потег го спаси технолошкиот гигант од финансиска нестабилност и означи почеток на масовниот премин од компакт-дискови кон дигитална музика.
Во есента 2001 година музичката индустрија се соочуваше со масовна дигитална пиратерија преку платформи како Napster, додека тогашните MP3 плеери беа бавни, комплицирани и собираа едвај десетина песни. Извршниот директор на Apple, Стив Џобс, на мала презентација во Купертино покажа бел уред со механичко тркалце за навигација и мал екран. Уредот тежеше 184 грами и користеше ултратенок хард-диск од 1,8 инчи на Toshiba.
Првичните реакции на технолошките аналитичари беа скептични поради цената од 399 долари и ограничената компатибилност исклучиво со компјутерите Mac преку FireWire кабел. Сепак, брзината на пренос од неколку секунди за цел албум и едноставниот кориснички интерфејс набрзо го претворија уредот во глобален културен феномен препознатлив по белите слушалки.
Успехот на iPod доживеа експлозија по 2003 година кога Apple ја отвори дигиталната продавница iTunes Music Store и овозможи уредот да работи на оперативниот систем Windows. Со продажба на песни по 99 центи, компанијата воспостави легален дигитален пазар и директно ги презеде приходите што претходно им припаѓаа на издавачките куќи и продавниците за цедеа.
Низ годините Apple разви повеќе генерации, вклучувајќи ги моделите Mini, Nano, Shuffle и Touch. До моментот кога производството официјално згасна во мај 2022 година, компанијата продаде повеќе од 450 милиони уреди ширум светот. Парите и технолошката основа од iPod директно го финансираа развојот на првиот iPhone во 2007 година.
Доаѓањето на џебните плеери и подоцна стриминг-платформите целосно го промени начинот на кој младите консумираат уметност. Денес физичките носачи на звук кај нас се сведени на колекционерски раритети и винил-ентузијазам, додека дигиталната дистрибуција стана единствен начин независните автори да стигнат до публика без посредство на традиционални издавачи.
