На денешен ден, 22 септември 1946 година, граѓаните на Народна Република Македонија за првпат во историјата излегоа на републички избори за да изберат сопствен законодавен дом. Гласањето за Уставотворното собрание претставуваше пресвртна точка во изградбата на македонската државност, пренесувајќи го суверенитетот од вонредните органи на АСНОМ кон редовно избран републички парламент со исклучив мандат да го донесе првиот темелен закон на државата.
Две години по Првото заседание на АСНОМ во манастирот Прохор Пчински, републичката власт се соочи со потребата од директен изборен легитимитет. Указот за распишување избори, што Президиумот на Народното собрание го објави во летото 1946 година, ја постави правната основа за првото пребројување на народната волја во мирновременски услови.
На 22 септември гласачите не избираа претставници за федералните тела во Белград, туку директно одлучуваа за составот на македонскиот законодавен дом. Системот со гумени топчиња во посебни гласачки кутии овозможи тајност на гласањето низ сите градови и околии, обезбедувајќи масовен одѕив дури и во најоддалечените рурални средини каде што писменоста беше на ниско ниво.
Изборниот ден резултираше со избор на пратеници од редовите на партизанското движење, интелектуалците, занаетчиите и земјоделците од цела Македонија. Тоа гласање претставуваше формален крај на военото раководење и раѓање на современиот македонски парламентаризам.
Новоизбраните делегати се собраа на првата седница на 18 ноември 1946 година во Скопје под претседателство на Борис Спиров. Нивната задача беше јасно дефинирана: преточување на антифашистичката победа во институционален поредок.
Круната на изборниот процес од 22 септември пристигна на последниот ден од истата година. По исцрпни дебати во собраниската сала, Уставотворното собрание на 31 декември 1946 година едногласно го изгласа првиот Устав на Народна Република Македонија.
Првиот член од овој устав ја дефинираше Македонија како суверена република на македонскиот народ, гарантирајќи целосна рамноправност за националните малцинства. По усвојувањето на највисокиот правен акт, ова тело автоматски се трансформираше во редовно Народно собрание на НРМ. Политичката волја изразена на изборите на 22 септември со тоа доби трајна институционална форма која ги постави темелите на современата македонска држава.
