Во Пацификот откриен изгубен свет: Два острова кријат богатство од морски живот

Додека голем дел од светските мориња се соочуваат со загадување, прекумерен риболов и климатски промени, научниците открија два корални атола во Тихиот Океан каде што природата сè уште функционира речиси без човечко влијание.

Далеку од населените места и интензивните човечки активности, во Тихиот Океан се наоѓаат два атола што на научниците им овозможуваат редок поглед во светот на морските екосистеми пред нивното значително нарушување од човекот.

Новото истражување, објавено во научното списание Frontiers in Marine Science, покажува дека Бикар и Бокак, два од најоддалечените атоли на Маршалските Острови, се меѓу најдобро зачуваните морски екосистеми во регионот, а можеби и во светот.

Овие корални острови, опкружени со лагуни и богати подводни живеалишта, претставуваат природни лаборатории во кои научниците можат да проучуваат како функционира морскиот живот со минимално директно човечко влијание.

Стотици видови риби и организми што досега не биле забележани

Истражувачката експедиција, спроведена во 2023 година, опфатила детално проучување на животот на копното, во воздухот и под површината на океанот.

Научниците користеле нуркачка опрема, подводни видеокамери, камери за големи длабочини и подморница, со цел да добијат што поцелосна слика за биолошката разновидност.

Резултатите откриле исклучително богат животински свет.

На двата атола биле евидентирани најмалку 266 таксономски групи гребенски риби, 138 групи риби од подлабоките води и 79 групи организми од големите морски длабочини.

Дополнително, регистрирани се 15 групи предатори од отворениот океан, меѓу кои ајкули, туни и други големи риби.

Особено интересно е што 14 од забележаните групи претходно не биле документирани на Маршалските Острови, а две би можеле да претставуваат видови што досега не ѝ биле познати на науката.

Ова не значи дека е потврдено откривање два нови вида, туку дека е потребно дополнително истражување за нивна идентификација.

Остров на кој морските желки сè уште имаат безбедно засолниште

Иако двата атола се релативно блиску во рамките на истиот океански регион, нивните екосистеми покажуваат значајни разлики.

Бикар се издвојува како важно место за размножување на зелените морски желки.

Научниците откриле 132 вдлабнатини што претставувале гнезда на овој вид, што укажува на значењето на атолот за нивниот репродуктивен циклус.

Истражувачите евидентирале и вкупно 15 колонии морски птици на двата атола, за кои е потврдено или се претпоставува дека таму се размножуваат.

На Бокак, пак, била забележана поголема вкупна биомаса на гребенските риби, како и особено богати корални заедници.

Според научниците, разликите можат да бидат резултат на големината на лагуните, движењето на водата, распределбата на хранливите материи и структурата на живеалиштата.

Сепак, еднократното истражување не било доволно за прецизно да се утврди причината за овие разлики.

Како настануваат коралните атоли?

Атолите се посебен вид корални острови, најчесто со прстенеста форма, кои опкружуваат плитка морска лагуна.

Нивното создавање трае исклучително долго.

Коралните гребени првично се развиваат околу вулкански острови. Со постепеното тонење на вулканската основа под морската површина, коралите продолжуваат да растат нагоре, кон светлината.

Со текот на времето може да остане прстенест корален гребен со лагуна во средината.

Ваквите екосистеми се особено чувствителни на промени во температурата на морето, загадувањето и нарушувањата на природната рамнотежа.

Поради нивната оддалеченост од големите населени места, Бикар и Бокак останале во голема мера поштедени од директните човечки активности што ги погодиле многу други корални региони.

Овие острови покажуваат што човештвото веќе изгубило

Главниот автор на студијата, д-р Алан Фридландер, морски еколог од Универзитетот на Хаваи, нагласува дека ваквите места имаат исклучителна научна вредност.

Според него, добро зачуваните екосистеми претставуваат референтни точки преку кои може да се процени колку се промениле другите делови од океаните.

Со проучување на природните заедници на Бикар и Бокак, научниците можат подобро да разберат како изгледаат здравите корални гребени, како функционираат синџирите на исхрана и каква улога имаат големите морски предатори.

Истовремено, добиените податоци можат да помогнат во создавањето поефикасни мерки за обновување на оштетените морски екосистеми.

Ова е особено важно во време кога климатските промени и човечките активности сè повеќе ја менуваат структурата на океанскиот живот.

Заштитени 48.000 квадратни километри океан

Две години по истражувачката експедиција, властите на Маршалските Острови прогласиле приближно 48.000 квадратни километри морска површина околу Бикар и Бокак за прв национален морски резерват во земјата.

Заштитата е дел од националниот пристап наречен „Реимаанлок“, што во превод значи „Поглед насочен кон иднината“.

Овој концепт се темели на учество на локалните заедници во зачувувањето на природните ресурси и создавање услови тие да останат достапни и за идните генерации.

Научниците посочуваат дека заштитата не треба да се ограничува само на плитките корални гребени.

Подеднакво значајни се и длабоките морски живеалишта, врските меѓу различните екосистеми и движењето на хранливите материи.

Последните недопрени делови од океанот стануваат сè поважни

Истражувањето на Бикар и Бокак потсетува дека, и покрај интензивното користење на светските мориња, сè уште постојат места со исклучително зачувана биолошка разновидност.

Но нивната оддалеченост не значи дека се целосно заштитени од глобалните закани.

Затоплувањето на океаните, промените во морските струи и другите последици од климатските промени можат да влијаат и врз најизолираните екосистеми.

Затоа научниците сметаат дека ваквите природни засолништа мора да се следат и заштитуваат долгорочно.


Бикар и Бокак денес не се само необични корални острови во Пацификот. Тие претставуваат ретка можност човештвото да види како изгледа богатството на океанскиот живот кога природата има простор да функционира речиси непречено.

е-Трн да боцка во твојот инбокс