Вештачката интелигенција за првпат целосно ја дизајнирала клучната компонента на вакцина што потоа била тестирана кај луѓе, објави Би-Би-Си. Тим од Универзитетот Кембриџ работи на нов тип вакцина што би можела да понуди поширока заштита од цели семејства вируси, вклучително и од идни варијанти што допрва може да се појават.
Вакцината е насочена кон коронавирусите, односно кон сите варијанти на ковид-19 и сродни вируси што циркулираат кај животни, а кои потенцијално би можеле да предизвикаат нови епидемии или пандемии. Истражувачите веќе развиваат и посебни вакцини против грип и ебола, користејќи сличен пристап.
Вакцините вообичаено го „учат“ имунолошкиот систем како да препознае инфекција и побрзо да одговори на неа. Но, вирусите мутираат, па вакцините понекогаш брзо застаруваат и мора да се обновуваат или повторно да се примаат. Целта на новиот пристап е да се направи вакцина што ќе биде чекор пред вирусот, наместо постојано да го следи неговото менување.
„Секогаш заостануваме, а она што се обидуваме да го направиме е да бидеме чекор понапред“, вели професорот Џонатан Хини од Универзитетот Кембриџ.
Истражувачите користеле генетски кодови од повеќе коронавируси, собрани преку програми за надзор на потенцијални вирусни закани. Тие податоци биле анализирани со помош на вештачка интелигенција, која потоа дизајнирала таканаречен „суперантиген“, односно компонента што треба да го обучи имунолошкиот систем да препознае пошироко семејство вируси, дури и кога тие мутираат.
Првите испитувања биле спроведени на 39 лица и имале за цел пред сè да утврдат дали ваквиот тип вакцина е безбеден. Следната студија, во која треба да учествуваат околу 200 лица, ќе даде појасна слика за тоа колку добро вакцината го тренира имунолошкиот систем.
Професорот Саул Фауст, кој работи на дел од испитувањата, оценува дека дизајнот со вештачка интелигенција има голем потенцијал, особено за вакцини против вируси што брзо се менуваат.
Професорот Енди Полард, директор на Оксфордската група за вакцини, кој не бил вклучен во студијата, вели дека пристапот веќе покажал убедливи резултати во истражувања врз животни. Според него, вештачката интелигенција може да стане пресвртница во развојот на вакцини, бидејќи би можела да предвиди како имунолошкиот систем ќе реагира и да го забрза процесот на создавање нови заштити.
Сепак, ова не значи дека вакцината веќе е одобрена за широка употреба. Станува збор за рана фаза на клинички испитувања, чија прва цел е безбедноста. Доколку следните студии покажат добри резултати, ваквиот пристап би можел да отвори нова ера во подготовката за идни пандемии.