Блискиот Исток повторно е во фокусот на глобалната безбедносна сцена, откако американскиот весник „Њујорк тајмс“ објави дека Израел наводно изградил тајни воени бази во западен Ирак за операции насочени против Иран. Според извештајот, повикувајќи се на ирачки и регионални безбедносни извори, Израел користел најмалку две скриени локации во ирачката пустина повеќе од една година, а тие имале логистичка и оперативна улога во конфликтите со Иран.
Информациите дополнително ја засилуваат перцепцијата дека паралелно со официјалните дипломатски судири, во регионот одамна се води тивка „сенка-војна“ меѓу Израел и Иран.
Што тврди „Њујорк тајмс“?
Според американскиот медиум, базите биле користени за воздушна поддршка, снабдување со гориво, медицинска логистика и координација на операции поврзани со конфликтот со Иран. Наводно, една од базите била откриена во март годинава кога локален овчар, Авад ал-Шамари, забележал сомнителна воена активност во близина на градот Ал-Нухаиб во западен Ирак.
Тој пријавил присуство на хеликоптери, шатори и импровизирана писта во пустинската област.
Извештајот добива дополнителна драматичност со тврдењата дека Ал-Шамари подоцна исчезнал и бил пронајден мртов, додека ирачки војници испратени на терен наводно биле нападнати, при што еден загинал, а двајца биле ранети.
Ирак ги демантира тврдењата
Ирачките власти официјално ги отфрлаат наводите за израелско воено присуство. Висок безбедносен функционер за турската агенција „Анадолија“ изјавил дека приказните за израелски бази се „неточни и лажни“, иако потврдил дека во март имало „мистериозна воздушна операција“ во регионот Ал-Нухаиб. Според Багдад, инцидентот бил „затворен случај“ и не постојат докази за трајно странско воено присуство.
Последните информации се вклопуваат во пошироката слика на долготрајниот конфликт меѓу Израел и Иран, кој сè почесто се води преку тајни операции, сајбер-напади, дронови и разузнавачки активности низ целиот регион.
Западен Ирак има особено стратешко значење се наоѓа меѓу Сирија, Јордан и Саудиска Арабија, претставува важен коридор за ирански милиции, а воедно е и слабо населен простор погоден за скриени воени операции. Во изминатите години повеќе медиуми и аналитичари предупредуваа дека Ирак постепено станува арена за индиректен судир меѓу регионалните сили.
Ризик од нова регионална ескалација
Објавата доаѓа во период на зголемени тензии по конфликтите меѓу Израел и Иран во 2025 година, кога регионот беше на раб на поширока војна.
Ако ваквите информации се потврдат, тоа би можело дополнително да ја дестабилизира ирачката политичка сцена, да предизвика реакции од проиранските милиции и да го зголеми ризикот од нови напади врз американски и западни интереси во регионот. Истовремено, случајот покажува колку Блискиот Исток останува простор каде официјалните граници и државниот суверенитет често се судираат со тајни операции и геополитички интереси.
Иако засега нема независна потврда за постоењето на израелски тајни бази во Ирак, самото објавување на ваквите информации од влијателни американски медиуми ја зголемува неизвесноста во регионот.
Случајот повторно потсетува дека современите конфликти сè почесто се водат далеку од очите на јавноста — преку скриени бази, разузнавачки операции и невидливи фронтови кои можат да имаат глобални последици.
