Отфрлена ракета на SpaceX е на пат да се судри со Месечината рано во среда, а научниците очекуваат ударот да создаде краток блесок и голем облак од месечева прашина.
Сепак, феноменот нема да биде видлив со голо око. Најголема шанса да го забележат ќе имаат опсерватории и набљудувачи со телескопи и камери со голема брзина.
Ударот се очекува во близина на кратерот Ајнштајн
Се очекува горната фаза на ракетата Falcon 9 да удри во близина на кратерот Ајнштајн околу 2:34 часот наутро по источноамериканско време на 5 август.
Ракетната фаза, тешка повеќе од четири тони, ќе се движи со брзина од околу 8.700 километри на час и ќе удри во источниот раб на Месечината, кој ќе биде осветлен од Сонцето, гледано од Земјата.
Научниците очекуваат ударот да ја испари ракетната фаза, да создаде краток блесок и да ископа кратер со дијаметар од околу 20 до 30 метри и длабочина од приближно пет метри.
Кратерот нема да се гледа, но облакот од прашина можеби да
Новиот кратер ќе биде премал за да се види од Земјата. Но, облакот од прашина и остатоци што ќе се издигне над површината на Месечината би можел да биде видлив неколку минути преку телескопи.
Студија поднесена до Geophysical Research Letters проценува дека главната завеса од исфрлен материјал би можела да се издигне од 14 до 20 километри над месечевата површина, а облакот прашина да се рашири на повеќе од 170 километри.
Компјутерските симулации сугерираат дека сончевата светлина што ќе се рефлектира од прашината може да го направи облакот значително посветол од околното темно небо во првите минути по ударот. Сепак, истражувачите предупредуваат дека вистинската осветленост останува неизвесна.
Нема да се гледа со голо око
Самиот ударен блесок би можел да трае помалку од една секунда и ќе се случи на осветлениот дел од Месечината, што дополнително го отежнува неговото забележување.
Истражувачите велат дека телескоп и камера со голема брзина ќе дадат најдобра можност за снимање на ударот. Со голо око, настанот нема да биде видлив.
Најдобри услови за набљудување се очекуваат во делови од Северна и Јужна Америка, каде што Месечината ќе биде над хоризонтот, а ударот ќе се случи во текот на ноќта.
Ракетата била лансирана во јануари
Ракетата Falcon 9 била лансирана од Флорида во јануари 2025 година, носејќи ги лендерите „Blue Ghost Mission 1“ на Firefly Aerospace и „RESILIENCE“ на ispace, познат и како „HAKUTO-R Mission 2“.
„Blue Ghost Mission 1“ успешно слета на 2 март, додека „RESILIENCE“ се урна за време на обидот за слетување. Искористената фаза на Falcon 9 останала во висока Земјина орбита што ја пресекува патеката на Месечината.
Научниците ќе го следат ударот
Ударот би можел да исфрли повеќе од еден милион килограми лунарен материјал. Дел од фрагментите може да патуваат стотици километри пред повторно да паднат на површината.
Се очекува лунарниот извидувачки орбитер на НАСА да ја фотографира областа пред и по судирот, додека земјените опсерватории ќе се обидат да го снимат блесокот, облакот и хемиските траги во исфрлениот материјал.
За научниците, овој настан е ретка можност подобро да разберат како вештачките објекти создаваат кратери, како се движи месечевата прашина и какви ризици носи вселенскиот отпад, особено во период кога сè повеќе држави и приватни компании испраќаат мисии кон Месечината.
