Синдикалната минимална кошничка за август изнесува 68.675 денари. Толку му се потребни на едно четиричлено семејство за храна, сметки, хигиена, облека, превоз и основна здравствена грижа. Ако семејството плаќа кирија, трошоците растат на 84.050 денари. Бројката изгледа страшно и за домаќинство со двајца вработени. За самохран родител со две или три деца таа станува речиси невозможна задача.
Една плата треба да нахрани три или четири лица. Од неа треба да се платат струјата, водата, греењето, телефоните, училишниот прибор, облеката, лековите и сè што децата ќе побараат во текот на месецот. Децата растат, ги кинат патиките, се разболуваат, одат на екскурзии и добиваат покани за родендени. Ниту една од тие потреби не го проверува салдото на родителот пред да се појави.
Минималната плата изнесува 26.046 денари. Самохран родител кој ја заработува останува кус за 42.629 денари во однос на синдикалната кошничка. Ако плаќа кирија, недостигаат 58.004 денари. Таа разлика не се пополнува со подобро планирање. Нема тетратка, табела или апликација што може да создаде пари што не постојат.
Алиментацијата што постои на хартија
Вториот родител има законска обврска да учествува во издржувањето на децата. Во реалниот живот алиментацијата често е симболична, доцни со месеци или воопшто не се плаќа. Самохраниот родител потоа треба да бара правна помош, да отвора постапки и да докажува дека на детето му се потребни пари за храна, облека и образование. Сето тоа одзема време, нерви и дополнителни средства.
И кога алиментацијата редовно пристигнува, неколку илјади денари тешко можат да ја следат цената на храната, обувките, училишните потреби и лековите. За родителот што секојдневно живее со децата, алиментацијата е мал додаток во буџетот. Главниот товар останува на една плата и на еден човек.
Еден човек ги носи децата на училиште и во градинка, оди на работа, купува намирници, готви, пере, чисти, помага со домашните задачи и останува буден кога некое од децата има температура. Ако се разболи самиот родител, целото домаќинство останува без својот единствен организатор, негувател и извор на приходи.
Автобусот што не доаѓа е дополнителен трошок
Синдикалната кошничка претпоставува скромни трошоци за јавен превоз. Во Скопје и тоа станува луксузна претпоставка. Возниот ред кажува дека автобусот треба да пристигне. Родителот стои на постојка со две деца, со ранци, кеси и часовник што покажува дека веќе доцнат. Автобус нема. Следниот исто така не доаѓа. По половина час чекање остануваат две можности: да задоцнат на училиште и на работа или да повикаат такси.
Таксито веднаш зема пари од храната, сметките или од нешто што било планирано за децата. Неколку такви возења месечно се сериозен удар за една плата. За градските власти тоа е проблем во јавниот превоз. За самохраниот родител тоа е прашање дали ќе стигне навреме на работа и дали ќе ја задржи работата.
Кога автобусите не го почитуваат возниот ред, најсилно страдаат луѓето без автомобил и без пари за алтернативен превоз. Меѓу нив се и самохраните родители, кои немаат друг возрасен човек што ќе го однесе детето, ќе го земе од училиште или ќе ја преземе обврската кога системот ќе откаже.
Преживување без право на грешка
Самохраниот родител нема втора плата на која може да се потпре. Нема со кого да ја подели сметката за струја, таксито до училиште или ненадејниот трошок за антибиотик. Секој ден мора да функционира точно, иако платата, алиментацијата, јавниот превоз и институциите не функционираат со истата прецизност.
Зад бројката од 68.675 денари има семејства што преживуваат со половина од потребната сума. Има родители што прескокнуваат оброк за децата да имаат повеќе. Има деца што рано учат да не бараат патики, екскурзија или роденденска прослава затоа што ја разбираат тишината што следува по прашањето: „Колку чини?“
Самохраните родители не бараат привилегии. Бараат платата да има врска со трошоците за живот, алиментацијата да се наплаќа навреме и автобусот да пристигне тогаш кога пишува дека ќе пристигне.
Во моментов, ниту една од тие три работи не е сигурна.
