Европа се соочува со еден од најинтензивните топлотни бранови во последните години, а високите температури веќе не се само временска појава, туку сериозен ризик за јавното здравје, инфраструктурата и секојдневниот живот.

Откако во делови од Германија беа измерени температури над 41 степен Целзиусов, а рекорди беа соборени и во Полска и Чешка, експертите предупредуваат дека континентот влегува во нова климатска реалност во која екстремните жештини стануваат сè почести и подолготрајни.

Над 1.300 смртни случаи, 150 милиони луѓе изложени на екстремна топлина

Според генералниот директор на Светска здравствена организација, Тедрос Аданом Гебрејесус, од 21 јуни во Европа се регистрирани повеќе од 1.300 смртни случаи поврзани со високите температури, додека околу 150 милиони луѓе живеат во услови на екстремна жештина.

Тој предупреди дека топлотниот стрес е „тивок убиец“, бидејќи најсилно ги погодува постарите лица, хронично болните, децата и луѓето кои работат на отворено.

Особено опасни се таканаречените „тропски ноќи“, кога температурата не се спушта доволно за организмот да се опорави од дневната жештина.

Германија руши рекорди

Во германската покраина Саксонија-Анхалт беа измерени повеќе од 41 степен Целзиусов, а високите температури предизвикаа шумски пожари, деформации на железничките шини и нарушувања во јавниот превоз.

Истовремено, Полска и Чешка исто така забележаа рекордно високи температури, што покажува дека екстремната топлина повеќе не е карактеристична само за медитеранските земји, туку сè повеќе го зафаќа и централниот дел на Европа.

Климатските промени ја засилуваат жештината

Научниците од World Weather Attribution оценуваат дека актуелниот топлотен бран практично не би бил можен без климатските промени предизвикани од човекот.

Според нивните анализи, екстремно топлите ноќи денес се околу 100 пати поверојатни отколку пред дваесетина години, додека сличен топлотен бран во 1976 година би бил за околу 3,5 степени посвеж.

Експертите објаснуваат дека комбинацијата од затоплената атмосфера и стабилниот атмосферски систем, познат како „омега блок“, овозможува жешкиот воздух со денови да остане заробен над Европа, што дополнително ги зголемува температурите.

Жештината станува тест за европските градови

Покрај здравствените последици, екстремните температури вршат силен притисок врз инфраструктурата, енергетските системи, земјоделството и продуктивноста на трудот.

Светска метеоролошка организација предупредува дека актуелниот топлотен бран е проследен и со зголемен ризик од суши, шумски пожари и силни локални невремиња.

Експертите предупредуваат дека Европа мора да инвестира во подобро урбанистичко планирање, повеќе зелени површини, системи за рано предупредување и заштита на најранливите категории граѓани.

Пораката е јасна – екстремните жештини повеќе не се исклучок, туку нов предизвик на кој европските држави ќе мора системски да се прилагодуваат.