Светот би можел да се соочи со нови температурни рекорди во 2026 и 2027 година, додека научниците го следат развојот на силен феномен Ел Нињо. Оваа природна климатска појава ја менува распределбата на топлината во Тихиот Океан и влијае врз временските обрасци во различни делови од светот.

Сепак, Ел Нињо не значи автоматски исто време насекаде, ниту е секогаш директна причина за конкретна бура, суша или поплава. Климатолозите и метеоролозите издвојуваат неколку чести заблуди за феноменот, кој може да има и негативни и поволни последици, зависно од регионот.

1. Не постојат два исти Ел Ниња

Ел Нињо обично се појавува во интервали од две до седум години, но секој циклус има свои карактеристики. Неговото влијание зависи и од други климатски процеси, поради што прогнозите не секогаш се остваруваат онака како што се очекува.

На пример, Ел Нињо во 2015 и 2016 година не донесе во Калифорнија обилни врнежи во обемот што го очекувале некои прогнози. Истражувачот Мајкл Мекфаден предупредува дека не постојат два целосно идентични циклуса.

Тоа значи дека и кога научниците можат да предвидат одредени климатски тенденции, локалните временски услови зависат од повеќе фактори, вклучително и други атмосферски циклуси.

2. Ел Нињо може да донесе и одредени придобивки

Ел Нињо најчесто се поврзува со суши, поплави и екстремни температури, но неговото влијание не е негативно за секој регион. Во одредени околности, може да придонесе за поблага зима во делови од САД и со тоа да ги намали трошоците за греење.

Феноменот влијае и врз сезоната на урагани. Во Атлантскиот Океан, на пример, може да ги засили ветровите во повисоките слоеви на атмосферата, што го отежнува развојот на некои тропски бури.

Во исто време, активноста на ураганите во Тихиот Океан може да се зголеми. Затоа влијанието на Ел Нињо мора да се разгледува одделно за секој регион, а не како единствена глобална временска прогноза.

3. Келвиновите бранови не се видливи на површината

Келвиновите бранови се важен дел од процесите што го придружуваат развојот на Ел Нињо. Тие пренесуваат топла океанска вода од западниот кон источниот дел на Тихиот Океан, главно под површината.

Нивното движење може привремено да го покачи нивото на морето покрај одредени брегови за околу 15 до 30 сантиметри. Промената се одвива постепено и не може едноставно да се забележи со голо око од плажа.

Сепак, покаченото ниво на морето може да го зголеми ризикот од крајбрежни поплави кога ќе се совпадне со висока плима или силни зимски бури.

4. Ел Нињо не е исто што и климатските промени

Ел Нињо е природен климатски циклус, додека денешното глобално затоплување во голема мера е предизвикано од човечките активности, особено од емисиите на стакленички гасови. Иако научниците продолжуваат да го истражуваат односот меѓу климатските промени и Ел Нињо, овие два процеса не треба да се поистоветуваат.

Клучниот проблем е што силен Ел Нињо се развива во свет во кој океаните и атмосферата веќе се загреани поради долгорочните климатски промени. Феноменот ја менува размената на топлина меѓу океанот и атмосферата и може привремено дополнително да ги зголеми глобалните температури.

Поради ова, 2026 и 2027 година би можеле да се најдат меѓу најтоплите досега, а можно е да бидат поставени и нови рекорди. Сепак, тоа не е исто што и сигурна прогноза дека двете години ќе бидат најтоплите во историјата: конечниот исход ќе зависи од развојот на Ел Нињо и од другите климатски фактори.

5. Секојдневните промени не ја покажуваат целосната слика

Американската Национална управа за океани и атмосфера (НОАА) ги следи неделните и месечните податоци за температурата на површината на Тихиот Океан, бидејќи дневните вредности природно варираат.

Кога секоја дневна промена се прикажува како доказ дека Ел Нињо нагло зајакнува или слабее, може да се создаде погрешна слика за развојот на феноменот. За процена на неговата сила потребни се подолгорочни мерења и анализа на пошироките климатски услови.

Токму затоа научниците се потпираат на неделни и месечни набљудувања, наместо да извлекуваат заклучоци од изолирани дневни температури.

6. Ел Нињо не е една бура што ќе ја погоди планетата

Ел Нињо не е поединечна бура со точно определено место и време на појава. Тоа е климатски феномен што може да ја зголеми веројатноста за одредени екстремни временски појави во некои региони, а во други да предизвика сосема поинакви услови.

Неговото влијание може да се почувствува преку промени во врнежите, сушите, температурите и активноста на тропските циклони. Но, не секоја поплава, топлотен бран или ураган може да му се припише директно на Ел Нињо.

Научниците затоа го следат во комбинација со други атмосферски и океански показатели. Ова е особено важно во услови на долгорочно глобално затоплување, кога природните климатски циклуси се одвиваат врз веќе загреана планета.