Европскиот центар за нуклеарни истражувања (ЦЕРН) и француската компанија за вештачка интелигенција „Мистрал АИ“ воспоставија долгорочно стратешко партнерство за развој на нов модел на вештачка интелигенција наменет за научни откритија. Според двете организации, целта е да се создаде основен модел за физика на судири на честички, обучен на милијарди симулирани судири.
Партнерството ѝ овозможува на француската компанија пристап до еден од најголемите научни збирки податоци во светот, додека Европа се обидува да ја зајакне својата позиција во истражувањата што користат вештачка интелигенција.
Извршниот директор на „Мистрал АИ“, Артур Менш, во текст објавен во францускиот весник „Ле Монд“ во четвртокот оцени дека најнапредните модели на вештачка интелигенција веќе се неопходни за научниот напредок. Тој истовремено ги критикуваше компаниите што ги задржуваат технолошките предности исклучиво за себе.
Главната директорка за информациски технологии во ЦЕРН, Енрика Поркари, изјави дека партнерството ќе ги унапреди можностите на вештачката интелигенција на начин што ќе ѝ користи на целата заедница на физичари, а резултатите ќе бидат споделени со истражувачите.
„Флер“ ќе се обучува на милијарди симулирани судири
Партнерите планираат да го развијат моделот „Флер“ („Flare“), кој ЦЕРН го опишува како прв основен модел наменет за физика на судири на честички. Тој ќе го користи принципот врз кој функционираат големите јазични модели, но наместо на текст, ќе се обучува на податоци од судири на честички.
Целта е моделот да замени дел од специјализираните алгоритми што научниците моментално ги користат за реконструкција на настаните и идентификација на честичките. Ова би можело да го поедностави процесот на анализа, во кој сега се користат повеќе различни алатки за обработка на експерименталните податоци.
Од ЦЕРН наведуваат дека вештачката интелигенција ја користат веќе една деценија за претворање на суровите експериментални податоци во визуелни прикази на настаните што се случуваат при судирите. Новиот модел треба да овозможи пообединет пристап кон дел од овие задачи.
„Физиката на високите енергии нуди единствена средина во која вештачката интелигенција може да се развива и тестира со исклучително високо ниво на научна строгост“, изјави Поркари.
Милион терабајти податоци и уште поголеми предизвици
ЦЕРН располага со околу еден ексабајт експериментални податоци од Големиот хадронски судирач, што одговара на приближно еден милион терабајти. Се очекува обемот на податоците од судирите да се зголеми десеткратно по модернизацијата на акцелераторот, која е во тек.
Толкавата количина информации претставува сериозен предизвик за обработката и анализата на резултатите. Моделите на вештачка интелигенција би можеле да помогнат во поефикасното препознавање на обрасци и реконструкцијата на настаните, но нивната улога ќе зависи од тоа колку успешно ќе бидат обучени и проверени во реалните научни услови.
Засега не се објавени ниту временската рамка ниту буџетот за проектот. Двете организации наведуваат дека моделите развиени во рамките на соработката би можеле подоцна да најдат примена и во други научни области.
Европа сака посилна позиција во трката за вештачка интелигенција
„Мистрал АИ“, со седиште во Париз, се смета за еден од најзначајните европски обиди за намалување на технолошкиот јаз во однос на компаниите од САД и Кина. Претходно овој месец, компанијата претстави нов модел со отворени тежини, за кој тврди дека може да им конкурира на водечките решенија на пазарот.
Моделите со отворени тежини им овозможуваат на корисниците да ги преземат и да ги извршуваат на сопствен хардвер, што отвора можности за поширока примена и приспособување. Новиот модел на „Мистрал АИ“ треба да биде достапен за јавноста од 27 октомври.
Соработката со ЦЕРН, меѓутоа, ја проширува амбицијата на компанијата надвор од вообичаените јазични модели и комерцијалните апликации. Ако проектот успее, би можел да покаже како основните модели на вештачка интелигенција можат да се приспособат на специфичните потреби на фундаменталната наука.
