Цените на нафтата се зголемија на меѓународните пазари на близу 73 долари, сигнализирајќи зголемена нервоза на инвеститорите по новиот бран ракети во Ормутскиот теснец, што ги истакна ризиците во спроведувањето на договорот меѓу САД и Иран за нормализирање на транзитот.
Барел сурова нафта на лондонскиот пазар попладнево се тргуваше за 72,97 долари, што е за 98 центи повеќе во однос на затворањето на крајот од минатата недела. На американскиот пазар, цената се зголеми за 1,14 долари на 70,73 долари.
Инвеститорите беа вознемирени претходно оваа недела од новата размена на ракети меѓу САД и Иран во Персискиот Залив. Иран ги предупреди бродовите кон крајот на минатата недела да се држат до одредените рути кога транзитираат низ Ормутскиот теснец, велејќи дека пловењето надвор од коридорот е небезбедно.
Предупредувањето уследи по објавата на Оман дека воспоставил две привремени рути за бродовите во Ормутскиот теснец, северно и јужно од коридорот назначен од Иран, во координација со Меѓународната поморска организација (IMO).
Поради американско-израелските напади, Техеран ја презеде контролата врз Ормуз, забранувајќи го транзитот на бродови поврзани со САД, Израел и нивните сојузници.
Нервозата расте.
Во четврток, ракета од непознато потекло беше испукана кон товарен брод во близина на Оман, а ММО ја суспендираше координираната доброволна евакуација на бродовите од Персискиот Залив поради нападот.
Во ноќта помеѓу петокот и саботата, американската војска испали ракети врз воени објекти на иранските острови Кешм и Сиран како одговор на она што го нарече ирански напад врз брод. Иран возврати со напади врз американските воени бази во Персискиот Залив.
САД повторно нападнаа локации во Иран во саботата навечер, а Иран возврати со напади врз американски воени цели. Во неделата навечер, Вашингтон и Техеран се согласија за прекин на непријателствата, изјави неименуван американски функционер за Ројтерс во неделата.
„Договорено е да се продолжат техничките преговори за сите делови од меморандумот за разбирање. Двете страни засега ќе се повлечат, а бродовите можат слободно да се движат“, рече функционерот, осврнувајќи се на меморандумот за разбирање од 14 точки што ја опишува рамката за разговори за завршување на војната.
Иранскиот заменик-министер за надворешни работи, Казем Гарибабади, во понеделник изјави дека состаноците на техничките работни групи не се закажани оваа недела и дека разговорите во Катар не се потврдени, според иранската новинска агенција Тасним.
Консултациите со Катар ќе продолжат, додаде Гарибабади, со ажурирани информации за усогласеноста на другата страна, додаде иранскиот функционер.
Можно ново зголемување на цената
Аналитичарите предупредуваат дека транзитот низ Хормуз во моментов е сè уште далеку од нивоата пред војната, а темпото на нормализација ќе биде важно. „Доколку значително повеќе бродови не поминат низ теснецот следната недела, пазарот веројатно ќе покаже поизразен скептицизам и цените веројатно повторно ќе пораснат“, предупредија аналитичарите на Комерцбанк.
Ризикот за пазарот е сè уште висок, но неговите учесници се чини дека се најзаинтересирани за тоа што би значело континуираното закрепнување на испораките за рамнотежата помеѓу понудата и побарувачката, напишаа аналитичарите на ING во белешка во понеделник.
Нивната самодоволност е чудна, смета ING, забележувајќи дека бавното закрепнување на понудата би со себе повлекувало „значаен“ ризик од зголемување на цените.
Пазарите беа охрабрени кон крајот на минатата недела од податоците за испораките кои покажаа дека производителите во регионот на Персискиот Залив се подготвуваат повторно да го поминат патот по Хормуз.
