Цената на нафтата од типот „брент“ го заврши тргувањето во петокот, 23 октомври, на 116,72 долари за барел, со дневен раст од 3,14 проценти. Ова е највисокото ниво на затворање од 29 април годинава, додека американската нафта WTI достигна 103,27 долари за барел.
Растот на цените доаѓа во услови на зголемена неизвесност околу снабдувањето со нафта, особено поради нападите врз бродови и енергетски објекти на Блискиот Исток.
Нови напади во Ормускиот Теснец
Ормускиот Теснец, морскиот премин меѓу Иран и Оман, е една од најважните точки за светската трговија со енергенси. Пред војната со Иран, низ него минуваше приближно една петтина од светската нафта и значителен дел од течниот природен гас.
Последните недели се регистрирани нови напади врз трговски бродови во регионот, што ја зголемува загриженоста за безбедноста на пловидбата.
Според податоци на компанијата за следење бродови „Кплер“, цитирани од Ројтерс, во периодот од две недели до 21 октомври биле регистрирани најмалку 18 напади врз пловила.
Иако транспортот на нафта продолжува, ризикот од нови инциденти ги зголемува трошоците за осигурување и превоз, а тоа дополнително влијае врз цените на светските пазари.
Нападите врз енергетската инфраструктура го зголемуваат притисокот
Дополнителна неизвесност предизвикуваат нападите на јеменските Хути врз енергетската инфраструктура во Саудиска Арабија.
Според Ројтерс, комбинацијата од регионалните напади и опасноста од прекини во снабдувањето придонела за растот на цените на крајот од неделата.
Во меѓувреме, дел од државите преземаат мерки за стабилизирање на пазарот. Американското Министерство за енергетика одобри итна размена на најмногу 400.000 барели сурова нафта од стратешките резерви поради нарушено снабдување на рафинерија во Луизијана.
Германија, исто така, започна постапка за продажба на нафта и нафтени деривати од стратешките резерви.
Високите цени веќе се чувствуваат во Македонија
Последиците од високите цени на енергенсите се чувствуваат и на македонскиот пазар.
Со последната одлука на Регулаторната комисија за енергетика, која стапи во сила на 20 октомври, дизелот поскапе за два денара и достигна 99 денари за литар. Поскапеа и екстра лесното масло и мазутот, додека бензините поевтинија за 2,50 денари за литар.
Дали најновиот раст на цената на нафтата ќе донесе дополнителни поскапувања на домашниот пазар ќе зависи од меѓународните цени на дериватите, курсот на доларот и пресметките на Регулаторната комисија.
Страв од нов енергетски шок
Главниот ризик за светските пазари останува можноста конфликтите на Блискиот Исток дополнително да го нарушат транспортот и производството на нафта.
Продолжувањето на нападите врз танкери или нови оштетувања на енергетската инфраструктура би можеле да предизвикаат дополнителен раст на цените.
Со цена на нафтата над 116 долари за барел, безбедносната неизвесност на Блискиот Исток веќе има сериозни економски последици, а понатамошното движење на цените во голема мера ќе зависи од состојбата во Ормускиот Теснец.
