Европската Унија предупредува дека актуелната енергетска нестабилност, дополнително засилена од тензиите на Блискиот Исток и нарушувањата во глобалните транспортни рути, може да има долгорочни последици врз економијата, цените и животниот стандард низ континентот.
Од Брисел оценуваат дека Европа влегува во период на зголемена енергетска неизвесност, во кој сигурноста на снабдувањето ќе стане приоритет, но по значително повисока цена.
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, предупреди дека геополитичките потреси сериозно ги нарушуваат глобалните синџири на снабдување, а ситуацијата во Персискиот Залив создава дополнителен ризик за испораките на течен природен гас, кој Европа го гледа како клучна алтернатива по намалувањето на зависноста од рускиот гас.
„Ерата на евтина енергија е зад нас. Ова не е краткорочна криза, туку структурна промена што ќе бара долгорочно приспособување“, порачуваат европските институции.
Аналитичарите посочуваат дека иако европските резерви на гас засега се стабилни, продолжените нарушувања во клучните поморски коридори би можеле дополнително да ги зголемат трошоците за транспорт и осигурување, што директно ќе се одрази врз цените на енергенсите.
Тоа би значело нов притисок врз индустријата, повисоки производствени трошоци и дополнителен раст на цените на храната и основните производи.
Се очекува Европската централна банка да продолжи со внимателна монетарна политика и да ги задржи каматните стапки на повисоко ниво подолг период, што би значело поскапи кредити и дополнителен товар за домаќинствата и компаниите.
Експертите предупредуваат дека пред Европа е период во кој штедењето енергија, инвестициите во обновливи извори и рационализацијата на потрошувачката ќе станат клучни економски приоритети.
За граѓаните, тоа значи дека брзо враќање на цените од периодот пред енергетската криза од 2022 година е малку веројатно, а европската економија ќе мора да се приспособи на нова реалност на поскапа и понеизвесна енергија.