Кога луѓето бараат помош во психијатриска ординација, повод ретко се самите животни пресврти како развод или болест, туку начинот на кој телото и умот реагираат на нив. Долготрајното чувство на преоптовареност, нервоза и тага најчесто се манифестира преку анксиозност или депресија. Стручната анализа објавена во „Сајколоџи тудеј“ покажува дека анксиозноста функционира како аларм за поширок спектар состојби, а не секогаш како изолирано нарушување.
Анксиозноста претставува одговор на созреан мозок кон перципирана закана што не е јасно дефинирана. Кај стравот опасноста е непосредна, видлива и реална. Кај анксиозноста, пак, мозокот препознава ризик што доаѓа однатре или од нејасна иднина. Кај децата оваа реакција е поретка токму поради фазата на развој на нервниот систем, па тие на несигурноста почесто одговараат со емоционални испади и отпори.
Клиничката слика главно се движи во два правци. Првиот е општа анксиозност со постојана тензија, исчекување и грижа. Вториот се манифестира низ ненадејни панични напади со силни телесни симптоми: забрзано биење на срцето, вртоглавица, гушење и парализирачки страв. Речиси сите психијатриски состојби можат да содржат елементи на вознемиреност, поради што таа најчесто е симптом на друго нарушување. Со исклучок на пореметената функција на штитната жлезда, телесните медицински причини ретко се единствен корен на проблемот.
Раните фази во животот бараат навремено препознавање на семејните и социјалните фактори
Иако кај децата анксиозноста се јавува поретко отколку кај возрасните, податоците покажуваат раст на случаите. Стравот од одвојување од родителите и минливите фобии на предучилишна возраст честопати поминуваат спонтано. Спротивно на тоа, анксиозниот темперамент, кој се препознава низ постојана повлеченост, страв од нови средини и социјална нелагодност, може да навести долгорочни потешкотии.
Врз развојот на овие состојби директно влијаат динамиката во семејството, притисоците во образовниот систем и генетската предиспозиција. Навремената консултација со детски психолог или психијатар овозможува рана поддршка пред симптомите да прераснат во хроничен проблем што го попречува учењето и дружбата.
Адолесценцијата го зголемува ризикот од панични напади и поврзаност со депресија
Во тинејџерскиот период анксиозноста честопати добива форма на панични напади, кои во одредени случаи се комбинираат со агорафобија, односно страв од напуштање на безбедниот простор на домот. Истите симптоми знаат да маскираат или да најават депресија, што брзо остава последици врз училишниот успех и социјалниот живот на младите.
