Денес Армијата на Република Македонија го одбележува својот роденден, ден кој има длабоко историско значење за македонската нација. Овој датум е избран во чест на формирањето на баталјонот „Мирче Ацев“ на Славеј Планина во 1943 година, што се смета за првата организирана воена формација на Народноослободителната војска (НОВ) на Македонија. Баталјонот „Мирче Ацев“ го симболизира почетокот на организираната вооружена борба против фашистичките окупатори, претставувајќи ја решителноста на македонскиот народ за слобода и самоопределување.
Со формирањето на овој баталјон, македонскиот народ се вклучил во општата борба на народите од поранешна Југославија за ослободување од фашистичките окупатори и нивните соработници. „Мирче Ацев“ не бил само воена единица, туку и симбол на единството, храброста и борбениот дух на македонскиот народ.
Со својот состав од околу 200 борци, баталјонот ги обедини борците од неколку народноослободителни одреди и новопристигнати борци од Дебрца.
Во септември 1943 година, баталјонот го изведе првиот значаен борбен поход, ослободувајќи ја територијата на Дебрца и градот Кичево. Со своите акции, како нападите на италијанските карабинерски станици и ослободувањето на Кичево, баталјонот стана симбол на македонската антифашистичка борба.
Во октомври 1943 година, баталјонот учествуваше во серија жестоки борби во Кичевско и Охридско, по што стана дел од Првата македонска НОУ бригада. Баталјонот беше расформиран на 11-ти ноември 1943 година, но неговата улога во ослободувањето на Македонија остана значајна.
Процесот за создавање на современата македонска Армија започна многу години подоцна, во 1992 година, по прогласувањето на независноста на Република Македонија во 1991 година. Во оваа критична фаза, се поставија темелите на македонската одбранбена структура, која требаше да ги обезбеди суверенитетот и територијалниот интегритет на новосоздадената држава.
Клучен момент во овој процес беше потпишувањето на договорот за дислокација на Југословенската народна армија (ЈНА) од територијата на Република Македонија. Овој договор беше потпишан од тогашниот претседател на Македонија, Киро Глигоров, во соработка со раководството на ЈНА, и означи мирен и стабилен премин кон создавање на независни вооружени сили. Со ова, Македонија успеа да го задржи својот мирен пат кон независност, без воени конфликти, што беше исклучително значајно во контекст на турбулентниот период на распаѓање на СФР Југославија.
Современата Армија на Република Македонија, формирана на овие основи, продолжи да се развива и да се адаптира на современите предизвици, при што го зачува духот на слободата и отпорот што го симболизира баталјонот „Мирче Ацев“.
Денот на Армијата ќе биде одбележан со активности во Музејот на македонската борба за самостојност. Посетителите ќе имаат можност да проследат специјална видео презентација на проектот „Од чета до Армија“ од авторите Бојан Трпевски, Анче Илиевска, Дарко Трпевски и Владо Кузмановски. Проектот ја опфаќа историјата на формирањето на македонската армија, од османлискиот период до НОБ, и е дел од постојаната поставка на музејот. Со секој купен билет на овој ден, посетителите ќе добијат и печатен каталог од проектот.
