Првата персонализирана мРНК вакцина против рак на кожата покажа успех во третата фаза од клиничките испитувања, намалувајќи го ризикот од враќање на меланомот или смртен исход за 42 отсто во споредба со стандардната терапија. Резултатите од меѓународната студија „INTerpath-001“ беа претставени на годишниот конгрес на Европското здружение за медицинска онкологија (ESMO 2026). Овој тераписки пристап го користи сопствениот генетски отпечаток на туморот за да го обучи имунолошкиот систем да ги препознае и уништи скриените малигни клетки.
За разлика од универзалните лекови, оваа мРНК терапија, развиена во соработка меѓу компаниите „Модерна“ и „Мерк“, се изработува поединечно за секој пациент по хируршкото отстранување на туморот. Истражувачкиот тим најпрво го секвенционира генетскиот материјал од отстранетото ткиво и ги идентификува специфичните мутации што го разликуваат ракот од здравите клетки.
Врз основа на овие податоци се создава информациска РНК која функционира како прецизна потерница. Кога вакцината ќе се инјектира, сопствените клетки на пациентот почнуваат да произведуваат безопасни копии на туморските неоантигени. Овој процес директно му покажува на имунолошкиот систем кои белези треба да ги бара и елиминира низ целото тело.
Вакцината се применува паралелно со лекот пембролизумаб, познат под името „Кејтруда“. Овој имунотераписки медикамент ги блокира заштитните механизми на туморот, кои инаку испраќаат лажни сигнали за да го измамат одбранбениот систем дека клетките се здрави.
Во меѓународното испитување учествуваа повеќе од 1.100 пациенти на 157 локации ширум светот. Податоците покажуваат дека кај пациентите кај кои немаше знаци на болеста шест месеци по почетокот на терапијата, ризикот од рецидив или смрт паднал за дури 58 отсто во однос на оние што примале само пембролизумаб. Д-р Роберт Вондерхајд од Американското здружение за истражување на ракот ги оцени наодите како едно од најголемите современи достигнувања во онкологијата.
Иако резултатите се потврдени, терапијата сè уште не е во слободна продажба и моментно минува низ строги регулаторни процеси во САД и во Австралија, процедура што вообичаено трае неколку години. Австралија се соочува со една од највисоките стапки на карцином на кожа во светот, каде што едно лице умира од меланом на секои шест часа.
