Трамп и Ши во Пекинг: Тајван, Иран, Украина и трговијата ставени на преговарачка маса

Средбата на двајцата лидери доаѓа во момент на засилени геополитички тензии и обиди за стабилизирање на односите меѓу Вашингтон и Пекинг.

Американскиот претседател Доналд Трамп и кинескиот претседател Ши Џинпинг се сретнаа во Пекинг на разговори што треба да ги стабилизираат односите меѓу двете најголеми светски сили, во момент кога глобалната политика е оптоварена со трговски тензии, војни, безбедносни ризици и нова трка за технолошко влијание. Средбата започна со свечена воена церемонија пред Големата сала на народот, каде двајцата лидери се ракуваа, ги поздравија делегациите и поминаа покрај почесна гарда.

Иако официјалниот тон беше дипломатски и помирлив, разговорите се одржуваат во чувствителен момент за односите меѓу Вашингтон и Пекинг. На маса се најдоа трговијата, технологијата, Тајван, ситуацијата на Блискиот Исток, војната во Украина и пошироките безбедносни прашања. Според кинеските државни медиуми, двајцата лидери размениле мислења и за важни меѓународни и регионални теми, меѓу кои и Блискиот Исток и Украина.

Ши Џинпинг порача дека САД и Кина треба да бидат „партнери, а не ривали“, оценувајќи дека стабилните односи меѓу двете земји се важни не само за Пекинг и Вашингтон, туку и за целиот свет. Тој истакна дека соработката им користи на двете страни, додека конфронтацијата носи штета. Трамп, пак, настапи со пријателски тон и изјави дека за него е чест што е во Кина, додавајќи дека верува оти односите меѓу двете земји може да бидат „подобри од кога било досега“.

Сепак, зад дипломатските пораки остануваат сериозни несогласувања. Најчувствителна тема беше Тајван, за кој Ши му порача на Трамп дека е „најважното прашање“ во односите меѓу Кина и САД. Кинескиот претседател предупреди дека погрешен пристап кон ова прашање може да ги доведе двете земји до судир или дури до конфликт. Кина го смета Тајван за дел од својата територија, додека САД формално не го признаваат како независна држава, но остануваат негов најважен безбедносен поддржувач.

Покрај безбедносните теми, трговијата останува еден од клучните делови на средбата. Во пресрет на разговорите, Кина обнови дозволи за извоз за стотици американски погони за преработка на говедско месо, што се толкува како гест на добра волја во момент кога двете страни се обидуваат да најдат простор за трговски договор. Според Ројтерс, обновувањето на дозволите опфаќа повеќе од 400 американски погони, односно околу 65 проценти од оние што претходно имале право да извезуваат во Кина.

Средбата доаѓа и во време кога САД бараат поголема улога на Кина во смирувањето на кризите што имаат глобални последици, особено во однос на Иран и Блискиот Исток. Американската страна претходно сигнализираше дека очекува Пекинг да помогне во намалување на тензиите, особено поради важноста на енергетските рути и глобалната трговија. Според најавите, теми на разговорите се и вештачката интелигенција, технологијата и пошироката економска конкуренција меѓу двете сили.

Посетата на Трамп на Кина е прва посета на американски претседател на Пекинг по речиси една деценија. За вечерта е најавен државен банкет, а програмата продолжува и следниот ден со дополнителни средби. Иако двете страни јавно испратија пораки за стабилност и соработка, средбата покажа дека односите меѓу САД и Кина остануваат комбинација од дипломатска блискост, економска зависност и длабоко стратешко ривалство.

е-Трн да боцка во твојот инбокс