Во координирана меѓународна акција, правосудните органи на Украина и повеќе европски држави спречија серија сериозни напади кои требало да бидат извршени на територијата на Европската унија, а за кои постојат сомнежи дека биле организирани по налог на руски разузнавачки структури.
Според информациите од украинското обвинителство, мрежата делувала од странство уште од 2024 година, користејќи посредници и комплексна логистика за подготовка на насилни операции, вклучително и нарачани убиства, саботажи и провокации.
Таргетирани јавни личности и активисти
Еден од главните планови бил извршување на атентати во Литванија, каде цел биле лица со политички азил од Русија, како и локални граѓани кои јавно ја поддржуваат Украина. Осомничените спроведувале детално следење – од движење и навики до адреси на живеење – што укажува на високо ниво на подготовка.
Истрагата открива дека во мрежата биле вклучени државјани од повеќе земји, меѓу кои Русија, Белорусија, Грузија, Латвија, Молдавија и Грција. Дел од нив биле ангажирани за физичко следење, други за регрутација на извршители, додека трети управувале со финансии и комуникација.
Финансирањето се одвивало преку мрежа на сметки со лажни идентитети, со цел да се прикрие потеклото на средствата, што дополнително ја комплицира истрагата.
Повеќе планирани напади низ Европа
Покрај спречениот атентат, истражителите откриле и планови за саботажи во неколку земји на ЕУ, вклучително и собирање информации за воени објекти и опрема наменета за Украина.
Во други случаи, се разгледувале сценарија за подметнување пожари на инфраструктурни цели и провокации со цел дестабилизација. Регистрирани се и активности во близина на воени фабрики, што укажува на поширока стратегија со безбедносни импликации.
Во рамки на операцијата, уапсени се 13 лица низ Европа. Деветмина се веќе во притвор, додека за останатите се издадени европски налози за апсење. Дел од осомничените веќе се екстрадирани во Литванија, каде ќе се води понатамошната постапка.
Хибридни закани и нова безбедносна реалност
Овој случај повторно ја отвора темата за т.н. хибридни закани – комбинација од класични разузнавачки операции, криминални мрежи и дестабилизирачки активности. Аналитичарите предупредуваат дека ваквите операции имаат за цел не само физички напади, туку и создавање несигурност и политички притисок во Европа.
Меѓународната соработка продолжува, а властите работат на идентификација на сите вклучени, што укажува дека ова е само дел од поширока и комплексна безбедносна слика во Европа.