Издавачи и литературни агенти од Грција, Бугарија и Албанија ќе престојуваат во Скопје од 13 до 15 септември во рамките на 14. издание на фестивалот „ПРО-ЗА Балкан“. Тринаесеттата по ред програма „Скопје фелоушип“ носи клучни фигури од регионалната книжевна сцена со директна цел да се договорат конкретни преводи и пласман на македонските дела на меѓународниот пазар.
Фокусот на годинешната средба е ставен врз директното поврзување на странските скаути со Македонската асоцијација на издавачи и домашните издавачки куќи. Оваа иницијатива претставува прва ваква платформа во поширокиот регион што овозможува авторите од земјава да ги понудат своите ракописи без посредници, надминувајќи ја долгогодишната изолација на македонскиот литературен пазар.
Меѓу најавените гости е Гергана Панчева, извршна директорка на Софиската литературна агенција, која оствари историски успех за бугарската книжевност со пласманот на романот „Остајница“ од Рене Карабаш во најтесниот избор за престижната награда „Букер“. Заедно со неа доаѓа и сопственикот на реномираната издавачка куќа „Жанет 45“, Манол Пејков, кој зад себе има над четириесет меѓународни книжевни турнеи и богато искуство во промоција на балкански автори на светските пазари.
Од Атина пристигнува раководниот тим на куќата „Енастрон“, предводен од основачката Ефи Риза-Скифа и уредничката Аристеа Илиопулу. Грчкиот издавач активно соработува со партнери од Велика Британија, Германија и Франција, што претставува директна шанса домашната проза да влезе во каталози со висока меѓународна циркулација.
Албанската книжевна индустрија ќе биде застапена преку челни лица на „Фан Ноли“, првата приватна издавачка куќа во Албанија со каталог од над две илјади наслови. Нивните претставници Реџеп Хида и Рајмонда Хида носат децениско искуство од најголемите саеми на книгата во Франкфурт, Париз и Истанбул, нудејќи конкретен мост за превод на македонската литература во соседството.
Ваквиот формат на деловни средби носи мерлив бенефит за домашната култура, бидејќи интересот на независните агенти е клучен предуслов за привлекување странски грантови и обезбедување договори за превод. Организатор на целиот настан е скопската издавачка куќа „Прозарт медиа“, поддржана од Министерството за култура и туризам и европската мрежа за превод „Традуки“.