Националниот одбор за библиотеки на Сингапур покрена пилот-програма со која граѓаните добиваат скромни парични награди доколку читаат најмалку 15 минути дневно. Секоја сесија се евидентира на официјална платформа, при што целта не е заработка, туку создавање дневна рутина што треба да го врати фокусот кон подолги текстови. Мерката доаѓа во период на глобален пад на концентрацијата предизвикан од социјалните мрежи и кратките видеоформати.
Програмата функционира преку прецизен систем на бодување. За една сесија од најмалку 15 минути, читателот добива 20 виртуелни монети на веб-страницата на Одборот за библиотеки. Платформата дозволува евидентирање на само една ваква активност во текот на денот. За да се стигне до исплата од еден сингапурски долар, корисникот мора да собере 1.000 монети, што бара точно 50 дена редовно читање.
Покрај личната симболична награда, иницијативата содржи и хуманитарен дел. Минутите поминати со книга се пресметуваат кон заедничка национална цел од 7,5 милиони минути, со што ќе се овозможи донација од 150.000 сингапурски долари за добротворни организации.
Организаторите истакнуваат дека фокусот е ставен на враќање на вниманието кое се губи со брзата дигитална содржина. Извршната директорка на Одборот, Мелиса Там, посочи дека читањето подолги форми гради критичко размислување, концентрација и љубопитност што им се потребни на граѓаните во сложени општествени услови.
Експертите за бихејвиорална психологија оценуваат дека ваквите иницијативи дејствуваат како почетен окидач. Професорот Иво Влаев од Националниот универзитет во Сингапур објаснува дека наградата во овој случај не претставува дневница за потрошено време, туку импулс што ја премостува разликата меѓу намерата да се прочита нешто и самиот почеток на дејството. Според него, штом ќе се воспостави рутината, задоволството од самиот текст треба природно да ја преземе водечката улога.
Дел од стручната јавност предупредува на замките на надворешната мотивација. Психологот Џонатан Хајт, автор на книгата „Анксиозна генерација“, укажува дека наградите делуваат кај младите, но постои ризик навиката да згасне веднаш штом ќе престанат исплатите, доколку читањето не се доживее како лична вредност.
Сличен став дели и клиничкиот психолог Кариса Нг, која смета дека парите можат да ги придвижат оние што веќе имаат одреден интерес, додека кај целосно незаинтересираните тешко ќе се изгради трајна внатрешна потреба за книга. Сингапурскиот модел ќе се тестира како пилот-проект до крајот на годината, а надлежните најавија надградби врз основа на искуствата од терен.
