Децении наназад љубителите на автомобили ја бранат „тројната педала“ како симбол на вистинско возачко искуство. Но ново јапонско истражување дава сосема поинаква причина зошто рачниот менувач вреди да опстане тој буквално го тренира мозокот.
Студијата, предводена од професорот Рјута Кавашима од Универзитетот Тохоку, покажува дека комплексната координација при возење со рачен менувач ги активира клучните делови од мозокот задолжени за внимание, меморија и донесување одлуки.
Како рачниот менувач го „вклучува“ мозокот
За време на возење со рачен менувач, возачот постојано мора да: следи сообраќај и брзина, користи спојка, менува брзини и дозира гас и кочница во реално време. Оваа комбинација од физички и ментални активности го активира префронталниот кортекс дел од мозокот клучен за концентрација и когнитивна контрола.
Според истражувачите, ваквата постојана ментална ангажираност може да делува како лесна секојдневна „вежба“ за мозокот, слично на когнитивни тренинзи.
Дали ова значи дека рачните менувачи се поздрави?
Иако некои претходни истражувања не покажале значајна разлика меѓу автоматски и рачни менувачи, јапонската студија укажува дека активното учество во возењето може да има позитивен ефект врз вниманието и менталната активност.
Особено кај постари возачи, ваквите активности потенцијално можат да помогнат во одржување на когнитивните функции.
Ретка технологија што исчезнува
И покрај можните придобивки, рачните менувачи стануваат сè поретки низ светот. Во Јапонија тие учествуваат со само 1–2% во продажбата на нови автомобили, додека во САД и Европа трендот е сличен.
Причините се јасни: раст на електрични и хибридни возила, автоматски трансмисии како стандарден избор и поедноставно и поудобно возење за секојдневна употреба .Дури и познати производители како Mercedes и Volvo речиси целосно ги исфрлија рачните менувачи од понудата.
Иако иднината на автомобилите очигледно припаѓа на автоматиката и електричните погони, новите истражувања покажуваат дека рачниот менувач има неочекувана вредност – не само за љубителите на возење, туку и за здравјето на мозокот.
