Четириесеттите не се граница по која здравјето одеднаш се влошува, но се период во кој телото постепено почнува да бара повеќе внимание. Метаболизмот, крвниот притисок, шеќерот и мастите во крвта, мускулната маса и телесната тежина можат да се менуваат и без човек веднаш да забележи симптоми. Токму затоа проблемот често не е во самите години, туку во продолжувањето на навиките од младоста како ништо да не се променило.
1. „Не пијам преку недела, па можам за викенд“
Една чаша во друштво сама по себе не значи дека човек ќе има здравствен проблем, но редовното прекумерно консумирање алкохол може да има сериозни последици. Поголемите количини се поврзуваат со покачен крвен притисок, заболувања на црниот дроб и зголемен ризик од повеќе хронични заболувања. Особено проблематична навика е таканареченото „надоместување“ за викенд – воздржување неколку дена, а потоа консумирање големи количини алкохол за кратко време.
Затоа прашањето по 40-тата не е само „колку пијам“, туку и „колку често и колку одеднаш“. Редовното прекумерно пиење може да стане навика која тешко се забележува додека не почнат да се појавуваат последиците.
2. Стомакот што расте не е само естетски проблем
Зголемениот обем на струкот често се третира како нормална последица на годините или како нешто што треба да се реши само поради изгледот. Но масното ткиво наталожено околу стомакот е поврзано со поголем ризик од инсулинска резистенција, дијабетес тип 2 и кардиоваскуларни заболувања.
Тоа не значи дека секој маж со стомак има здравствен проблем, но промената во обемот на струкот може да биде корисен сигнал дека е време за промена на исхраната, повеќе движење и проверка на основните здравствени параметри. Добрата вест е што дури и умерено и постепено намалување на телесната тежина, во комбинација со редовна физичка активност, може да донесе значајни здравствени придобивки.
3. „Цел ден сум на нозе“ не значи дека сум физички активен
Работата и секојдневните обврски не се секогаш замена за физичка активност. Осум часа пред компјутер, возење автомобил до работа, лифт наместо скали, а потоа неколку часа на кауч се комбинација што лесно станува секојдневие.
Со возраста природно се намалува мускулната маса, но редовното движење и вежбите за сила можат да помогнат таа да се зачува. Не е потребно човек во четириесеттите да стане професионален спортист. Почесто пешачење, помалку седење во текот на денот и редовни вежби за сила можат да направат голема разлика за мускулите, метаболизмот и кардиоваскуларното здравје.
4. „Сега веќе е доцна да ги оставам цигарите“
Ова е една од најопасните заблуди. Прекинувањето со пушење носи здравствени придобивки без оглед на возраста и на тоа колку долго човек пушел. Пушењето е значаен фактор на ризик за срцеви и белодробни заболувања, мозочен удар и повеќе видови карцином.
Дури и ако човек пушел со децении, идејата дека „штетата веќе е направена“ не е причина да продолжи. Напротив, откажувањето од пушењето е една од најважните промени што може да ги направи за своето здравје.
5. „Се чувствувам одлично, нема потреба од лекар“
Можеби токму ова е најголемата замка. Високиот крвен притисок и покачениот холестерол често не предизвикуваат очигледни симптоми, а одредени метаболички нарушувања можат да се развиваат со години пред човекот да почувствува дека нешто не е во ред.
Затоа превентивните прегледи не треба да се одложуваат до моментот кога ќе се појави болка или друг симптом. По 40-тата, потребните контроли зависат од возраста, семејната историја, телесната тежина, навиките и другите фактори на ризик. Најдобар пристап е со лекар да се направи индивидуален план за следење на крвниот притисок, шеќерот, мастите во крвта и другите параметри кога тоа е потребно.
Четириесеттите не значат дека човек мора да се откаже од животот што го живеел дотогаш. Но тие се добар момент да се направи ревизија на навиките. Помалку алкохол и цигари, повеќе движење, подобра исхрана, одржување на здрава телесна тежина и редовни контроли можат да направат многу повеќе од чекањето телото само да испрати предупредување.
