ChatGPT и другите алатки со вештачка интелигенција сè почесто се дел од секојдневието. Ги користиме за пишување, работа, учење, здравствени прашања, финансиски совети, но и за разговори за лични проблеми. Токму затоа се поставува едно важно прашање: што всушност треба да внесуваме во четбот, а што е подобро да остане надвор од разговорот?

Експертите за сајбер-безбедност и приватност предупредуваат дека корисниците треба да бидат особено внимателни со информации што можат директно да ги идентификуваат, да откријат чувствителни лични детали или да овозможат пристап до финансии и доверливи деловни податоци. Добро практично правило е едноставно: ако информацијата не му е неопходна на четботот за да ви даде одговор, не ја внесувајте.

1. Податоци со кои може да ве идентификуваат

Полно име и презиме, домашна адреса, телефонски број, матични или идентификациски броеви, податоци од пасош, лична карта или возачка дозвола се примери на информации што не треба непотребно да се внесуваат во четбот. Истото важи и за документи што ги прикачувате.

Ако, на пример, сакате ВИ да ви помогне со биографија, најчесто нема потреба да ги оставите адресата, телефонскиот број или други идентификациски податоци. Можете прво да ги отстраните и потоа да го внесете документот. Тоа го намалува ризикот доколку чувствителните податоци се најдат во погрешни раце или бидат обработени на начин што не сте го очекувале.

2. Најинтимните детали од приватниот живот

Разговорот со четбот може да изгледа многу поприватно од обично пребарување на интернет. ВИ одговара, поставува дополнителни прашања и го продолжува разговорот врз основа на она што сте го напишале. Тоа лесно може да создаде чувство дека разговарате со некого на кого можете целосно да му се доверите.

Но четботот не треба да го третирате како приватен дневник. Податоците за семејни односи, партнерски проблеми, интимен живот, конфликти на работното место или други исклучително лични ситуации можат да бидат чувствителни дури и кога немаат директно име или адреса.

Особено важно: разговорот со ВИ не треба автоматски да се изедначува со доверлив разговор со лекар, адвокат или друг професионалец кој има законска или професионална обврска за доверливост. Ако ви треба помош околу чувствителна ситуација, можете да го опишете проблемот без конкретни имиња, адреси или други детали што откриваат за кого станува збор.

3. Медицински наоди и здравствени податоци

ВИ алатките можат да бидат корисни за објаснување медицински термини или за разбирање на текст од лекарски наод. Но тоа не значи дека треба да прикачите цел медицински документ со име, адреса, датум на раѓање, број на здравствено осигурување и други лични податоци. Ако сакате да разберете што значи некој медицински термин или резултат, најчесто е доволно да го внесете релевантниот дел од наодот – откако ќе ги отстраните податоците што ве идентификуваат.

Ова е особено важно затоа што правилата за обработка на податоците зависат од конкретниот ВИ сервис, видот на сметката и поставките што ги користите.

4. Доверливи информации од работата

Не копирајте автоматски интерни документи од компанијата во јавен или потрошувачки ВИ сервис. Тука спаѓаат: интерни извештаи; податоци за клиенти; необјавени финансиски информации; договори и доверливи документи, изворен код; деловни стратегии и информации опфатени со договор за доверливост.

Пред да користите ВИ за работна задача, проверете ги правилата на вашиот работодавач.Можно е компанијата да има сопствена одобрена ВИ алатка или специфични правила за тоа кои податоци смеат да се внесуваат.

5. Банкарски и други финансиски податоци

Броеви на банкарски сметки, податоци од платежни картички, платни листи, даночни пријави, инвестициски сметки и други финансиски документи се меѓу податоците што не треба непотребно да ги споделувате со четбот.

Ако сакате ВИ да ви објасни нешто за личните финансии, можете да го поставите прашањето без да ги откривате конкретните броеви на сметки, картички или други идентификациски податоци. На пример, за да прашате како функционира каматата на кредит, не му е потребен бројот на вашата банкарска сметка.

Што ако веќе сте споделиле чувствителни податоци?

Ако веќе сте внеле нешто што не сте требале, прво проверете ги опциите за приватност на конкретниот сервис. Во зависност од платформата и видот на сметката, може да постојат опции за управување со историјата на разговори, користењето на податоците за подобрување на моделите и привремени разговори.

Ако сте споделиле лозинка, број на платежна картичка, пристапни податоци или друг податок што може директно да овозможи пристап до сметка, не се потпирајте само на бришење на разговорот. Променете ја лозинката или преземете соодветни безбедносни мерки, а кај финансиски податоци контактирајте ја банката или давателот на услугата доколку е потребно.

Најдобрата навика е едноставна

Не мора да престанете да користите ВИ за да ја заштитите приватноста. Само намалете го количеството лични податоци што ги споделувате. Наместо вистинско име, користете „колега“, „клиент“ или „член на семејството“. Наместо цел документ, внесете го само делот за кој ви треба објаснување. Отстранете адреси, телефонски броеви, броеви на документи и други идентификатори. Вештачката интелигенција може да ви помогне и без да знае кој сте.