Европската комисија наскоро ќе предложи нови патокази за најнапредните земји-кандидати од Западен Балкан, најави претседателката Урсула фон дер Лајен во годишното обраќање за состојбата на Унијата во Европскиот парламент. Таа порача дека проширувањето останува строго засновано на заслуги, но предупреди дека почитувањето на европските вредности е тема за која нема преговори, директно критикувајќи ги регионалните обиди за рехабилитација на воени злосторници.
Во делот од обраќањето посветен на иднината на континентот, Фон дер Лајен посочи кон Украина, Молдавија и земјите од Западен Балкан како неодделив дел од европската заедница. За земјите што покажуваат конкретни резултати, Брисел најавува забрзување на процесот преку јасно дефинирани чекори.
„Нивниот пат кон Унијата останува заснован врз заслуги, но почитувањето на нашите темелни вредности не е предмет на преговори“, порача претседателката на Комисијата пред европратениците.
Оваа порака јасно ги лоцира очекувањата на Брисел: техничкото усогласување со регулативите нема да биде доволно доколку изостанат суштинските реформи во правосудството и владеењето на правото.
Фон дер Лајен упати директна критика кон регионалните политички практики, издвојувајќи ги настаните во Србија од изминатите денови.
„Бев згрозена од сликите од погребот на Ратко Младиќ во Белград минатата недела. Тој изврши едни од најстрашните злосторства против човештвото. Глорификацијата на воени злосторници едноставно нема место во Европската Унија“, нагласи таа.
Таа додаде дека сите жртви од војните во поранешна Југославија заслужуваат правда и траен спомен, потсетувајќи дека вистината останува темел врз кој функционира заедницата.
Заштитата на институциите и борбата против организираниот криминал беа наведени како критериум од кој Брисел нема да отстапи. Како пример за демократски пресврт беше посочена Унгарија, каде што по политичките промени започна одблокирање на европските фондови преку јакнење на судството.
Западен Балкан се соочува со идентичен механизам. Европската Унија го затегнува буџетскиот надзор: финансиската помош и пристапот до фондовите за раст ќе зависат исклучиво од мерливи резултати на терен и расчистување со корупцијата.
