Ноември често го означува почетокот на периодот во кој настинките и другите респираторни инфекции стануваат дел од секојдневието. Во градинките и училиштата сè почесто се слуша кашлање и кивање, а во канцелариите е доволен еден заболен колега за инфекцијата да се прошири меѓу повеќе луѓе.
Промената на времето, пократките денови и подолгиот престој во затворени простории создаваат услови за полесно ширење на респираторните вируси. Но, дали тоа значи дека во ноември имунитетот навистина ослабува и што може да направиме за да му помогнеме на организмот?
Зошто респираторните инфекции се почести во ноември?
Една од главните причини е тоа што во студените месеци поминуваме повеќе време во затворени простории, често со недоволно проветрување. Така се зголемува можноста за пренесување вируси преку респираторни капки и ситни честички во воздухот.
Греењето може дополнително да го исуши воздухот во просториите, што кај некои луѓе предизвикува сувост и иритација на слузницата на носот и грлото. Пократките денови значат и помала изложеност на сончева светлина, па кај дел од населението може да се намали нивото на витамин Д.
Сепак, настинките не се предизвикани од студот или од недостатокот на витамин Д, туку од вируси. Децата што одат во градинка и училиште, како и луѓето што секојдневно престојуваат во преполни простории, имаат повеќе можности да дојдат во контакт со нив.
Витаминот Ц, витаминот Д и цинкот: каква е нивната улога?
Витаминот Ц учествува во нормалното функционирање на имунолошкиот систем и ја штити клетката од оксидативен стрес. Редовното внесување преку овошје и зеленчук е важно, но суплементите не се гаранција дека нема да настинете.
Истражувањата покажуваат дека редовното земање витамин Ц кај општата популација не ја спречува настинката, но може малку да го скрати нејзиното траење. Почнувањето со високи дози дури откако ќе се појават симптомите нема исто толку јасно докажан ефект.
Витаминот Д е важен за нормалната функција на имунолошкиот систем, а неговото ниво може да биде пониско кај луѓето што имаат ограничена изложеност на сончева светлина. Сепак, суплементацијата треба да се приспособи на индивидуалните потреби, а не да се земаат високи дози на своја рака.
Цинкот, пак, учествува во развојот и функционирањето на имунолошките клетки. Недостатокот може да ја наруши одбраната на организмот, но земањето поголеми количества не значи и посилен имунитет. Прекумерниот внес може да предизвика несакани ефекти, а долготрајното земање високи дози може да доведе и до недостаток на бакар.
Затоа, пред да започнете со суплементи, особено ако земате други лекови или имате здравствена состојба, консултирајте се со лекар или фармацевт. Кај децата дозите мора да бидат соодветни на возраста и потребите, а препаратите за возрасни не треба да се делат произволно.
Навики што му помагаат на имунитетот во текот на зимата
Суплементите не можат да ги заменат секојдневните навики. Разновидната исхрана, редовниот сон и движењето се важен дел од грижата за здравјето.
На трпезата почесто вклучувајте зеленчук, овошје, мешунки, јаткасти плодови и намирници богати со протеини. Киселата зелка, пиперките, кромидот и лукот можат да бидат дел од разновидна зимска исхрана, но ниту една намирница сама по себе не спречува вирусни инфекции.
На возрасните вообичаено им се потребни седум до девет часа сон, а редовната физичка активност, дури и секојдневна прошетка, придонесува за општото здравје. Важно е и редовно проветрување на просториите, миење на рацете и избегнување близок контакт со други луѓе кога имате симптоми на респираторна инфекција.
Ако сте болни, останете дома додека имате температура и се чувствувате лошо. Одморот му дава време на организмот да закрепне, а истовремено го намалува ризикот да ги заразите колегите и другите луѓе околу вас.
Ноември не мора да значи неизбежни денови поминати во кревет. Наместо да се потпирате на една таблета или „чудотворна“ намирница, најдобро е да комбинирате разновидна исхрана, доволно сон, движење и мерки за спречување на инфекции. Ако симптомите се влошуваат, имате отежнато дишење, болка во градите или висока и упорна температура, побарајте медицинска помош.
Чести прашања
Зошто настинките се почести во ноември?
Во студените месеци повеќе престојуваме во затворени простории, каде што респираторните вируси полесно се пренесуваат. Самото студено време не предизвикува настинка – за инфекцијата е потребен вирус.
Дали витаминот Ц ја спречува настинката?
Кај повеќето луѓе редовното земање витамин Ц не ја спречува настинката, но може малку да го скрати нејзиното траење. Најдобро е потребните количества да се внесуваат преку разновидна исхрана.
Колку цинк му е потребен на возрасен човек дневно?
Потребите зависат од возраста и полот. За возрасни жени се препорачуваат околу 8 милиграми дневно, а за мажи околу 11 милиграми. Поголеми дози не треба да се земаат без совет од здравствен работник.
