Летото нема веднаш да ѝ го отстапи местото на есента. Првите денови од септември во Македонија сè уште можат да бидат многу топли, а долгорочните прогнози покажуваат дека температурите ќе имаат значителни осцилации во текот на месецот. Според метеоролозите, септември ќе донесе постепен премин од летни кон поумерени температури, но не треба да се очекува нагло и трајно заладување уште на самиот почеток на месецот.
Почетокот на септември сè уште ќе мириса на лето
Првите денови од месецот ќе бидат продолжение на топлиот период што ја зафати Македонија во последните денови од август. Актуелната прогноза за 29 август сè уште предвидува температури до околу 38 степени, со постепено заладување во следните денови. Тоа значи дека календарскиот почеток на есента нема веднаш да донесе и вистински есенски температури.
И долгорочните модели покажуваат слична слика, септември ќе започне со летни температури, а потоа постепено ќе се оди кон посвежо време. За Скопје, актуелната месечна прогноза покажува голем распон на можни температури во текот на септември, што е уште еден показател дека месецот може да биде променлив.
Колку топол ќе биде септември?
Септември вообичаено е месец на постепено намалување на температурите. Долгорочните просеци за Скопје покажуваат просечна максимална температура од околу 27 степени и просечна минимална од околу 12 степени во текот на септември. Други климатолошки просеци за градот покажуваат дневни максимални температури околу 24 степени и просечно околу 46 милиметри врнежи во текот на месецот.
Тоа, сепак, не значи дека секој ден ќе биде близу до просекот. Септември во Македонија често знае да донесе температури над 30 степени во првата половина од месецот, но и значително посвежи утра и ноќи, особено кон крајот на месецот.
Кога ќе почувствуваме дека летото навистина завршило?
Токму ова е најтешкиот дел за долгорочно прогнозирање. Метеоролозите можат релативно добро да предвидат временски услови во следните неколку денови, но сигурноста опаѓа колку подалеку се оди во иднината. Европскиот центар за среднорочни временски прогнози (ECMWF) има субсезонски прогнози до 46 дена однапред, но тие се наменети првенствено за следење на просечните услови по недели, а не за прецизно предвидување на конкретен ден.
Затоа, наместо еден фиксен датум, за септември може да се зборува за постепен тренд: од летни температури на почетокот кон сè почести посвежи периоди со приближувањето на есента.
Но, топлите денови нема да исчезнат преку ноќ
Иако календарски септември е есенски месец, тоа не значи дека топлината веднаш ќе исчезне. Во Скопје, актуелната месечна прогноза покажува можност за максимални температури од над 30 степени и во септември, со значително пониски температури во други периоди. Токму ваквите осцилации се карактеристични за преминот од лето кон есен: неколку посвежи денови можат да бидат проследени со нов топол бран.
Ќе има ли дожд?
Септември вообичаено носи повеќе услови за врнежи отколку најсувите летни месеци, но распоредот на врнежите е многу нерамномерен. Долгорочните климатски податоци за Скопје покажуваат околу 46 милиметри врнежи во просек во септември, со приближно седум часа сончево време дневно и околу седум дена со одредени врнежи во месецот според долгорочните просеци.
Тоа не значи дека дождот ќе биде рамномерно распределен. Можно е долг сув и топол период да биде прекинат со краткотраен, но интензивен пороен дожд.
Што покажуваат долгорочните модели?
Една од актуелните долгорочни климатски анализи за Европа укажува на можност за надпросечна топлина во делови од Европа и во септември, со продолжување на посувите услови во делови од Јужна и Централна Европа. Ова се климатски изгледи, а не оперативна прогноза за Македонија, па треба да се земат како поширок сигнал, а не како прецизна прогноза за конкретни денови.
Тоа дополнително ја засилува сликата дека летото може да се продолжи и во првите септемвриски недели, наместо веднаш да биде заменето со стабилно есенско време.
Значи, каков септември нè очекува?
Најверојатното сценарио засега е топол и променлив септември. Почетокот на месецот може да донесе продолжение на летото и температури над сезонскиот просек во дел од деновите. Потоа постепено ќе се зголемува влијанието на посвежите воздушни маси, со пониски ноќни и утрински температури и сè почести периоди во кои ќе се чувствува дека есента е блиску.
Но, не треба да очекуваме едно големо заладување по кое летото дефинитивно ќе исчезне. Пореално е септември да се одвива во бранови, топло, па посвежо, па повторно топло. А вистинското есенско чувство најверојатно ќе го почувствуваме тогаш кога топлите денови ќе станат исклучок, а не правило.
Со други зборови: календарот ќе каже есен, но времето во првите септемвриски денови сè уште може да ни каже – летото не завршило.
