Европската комесарка за проширување Марта Кос одлучи да не замине во најавената посета на Србија, закажана за 9 септември. Кос ја откажа посетата на Белград поради начинот на кој српските власти и медиуми го пречекаа телото на осудениот воен злосторник Ратко Младиќ. Според неа, глорификацијата на лица осудени за геноцид и воени злосторства е целосно неспојлива со темелните европски вредности и процесот на интеграција.
Кос нагласи дека враќањето на останките на Младиќ во Србија претставува потсетување на најтемните страници од поновата европска историја. Таа потенцираше дека пристапниот пат кон Брисел наложува соочување со минатото, вистинско помирување и безусловно почитување на жртвите.
„Вредностите врз кои почива нашата заедничка иднина не се предмет на преговори. Во овој контекст, решив да не ја реализирам планираната посета на Србија во овој момент“, порача еврокомесарката преку социјалните мрежи.
Кос на неформалниот министерски состанок во Даблин предупреди дека односот на официјален Белград кон погребот ќе влијае врз оценката за усогласеноста на Србија со заедничката надворешна и безбедносна политика на Унијата.
Телото на Младиќ, кој почина во Хаг на 85-годишна возраст, пристигна во Белград со владин авион на Република Србија. Во леталото патуваше и министерот за правда Ненад Вуиќ, заедно со членови на семејството на починатиот. Ковчегот на аеродромот го презедоа припадници на српската војска, по што беше пренесен на Военомедицинската академија.
Додека колоната се движеше по автопатот, на надвозниците беа поставени транспаренти со пораки за поддршка, а дел од собраните граѓани го поздравуваа ковчегот со запалени факели. За викендот е најавена комеморација во Домот на армијата во Белград, по што ќе следи црковен обред и погреб на гробиштата Топчидер.
Српскиот претседател Александар Вучиќ остро ги отфрли аргументите на европската комесарка, нарекувајќи ги причините за одложувањето бесмислени. Тој пред новинарите изјави дека објаснувањето е „исклучително кратко, но глупаво, како и обично“.
Вучиќ додаде дека Брисел се фаќа за баналности бидејќи нема суштински забелешки. Според неговите зборови, државата нема намера да им забранува на граѓаните да се собираат или да оддаваат почит. Претседателот претходно процени дека на погребот ќе се појават десетици илјади луѓе, најавувајќи целосна логистичка поддршка од државните служби за настанот.