Кина од 1 јули ќе воведе нов пакет прописи со кои значително ќе ја заостри контролата врз извозот на технологии, податоци, инвестиции и стручни кадри во чувствителни сектори, вклучително и вештачката интелигенција.
Новите правила ќе му овозможат на Пекинг поголема контрола врз трансферот на технологии и знаење во странство, а за првпат ќе воспостават и правна рамка за поништување на веќе реализирани меѓународни трансакции доколку се процени дека тие претставуваат ризик за националната безбедност.
AI секторот под посебен надзор
Кинеските власти ја сметаат вештачката интелигенција за стратешка индустрија од клучно значење за националната безбедност и економската конкурентност. Според новите прописи, експертите кои работат во чувствителни технолошки области нема да смеат да заминуваат во странство, да обезбедуваат техничка поддршка или да учествуваат во меѓународни обуки без претходна дозвола од државните органи.
Ограничувањата се однесуваат и на трансфер на интелектуална сопственост, технички услуги и поврзани податоци.
Со новата регулатива кинеската влада добива право да спроведува безбедносни проверки на странски инвестиции, преземања и трансфер на имот што би можеле да влијаат врз националната безбедност.
Во одредени случаи властите ќе можат: да наложат продажба на удели или акции, да блокираат инвестиции, да поништат веќе склучени трансакции и да изрекуваат парични казни за прекршување на правилата.
Одговор на растечките геополитички тензии
Новите мерки доаѓаат еден месец по одлуката на Пекинг да ја поништи аквизицијата на кинескиот стартап за вештачка интелигенција Manus од страна на американската технолошка компанија Meta.
Кинеските власти предупредуваат дека ќе можат да воведуваат и реципрочни мерки кон странски компании доколку нивните матични земји ограничуваат кинески инвестиции или воведуваат санкции против кинески технолошки фирми.
Иако прописите не прецизираат кои конкретни трансакции ќе се сметаат за закана за националната безбедност, аналитичарите оценуваат дека новите правила претставуваат уште еден чекор кон зајакнување на контролата на државата врз стратешките технологии. Со ова Кина испраќа јасна порака дека знаењето, технологијата и кадрите поврзани со вештачката интелигенција ќе останат под строг надзор во услови на сè поизразена глобална технолошка конкуренција.
