Глечерот Твејтс на Западниот Антарктик се топи значително поагресивно отколку што предвидуваа досегашните научни модели. Новата студија на тимот glaciolozi од Универзитетот во Калифорнија и лабораторијата JPL на NASA открива дека топлата морска вода под дејство на плимата навлегува километри под ледената маса. Доколку овој природен бедем попушти, последиците директно ќе ги почувствуваат милиони луѓе долж светските крајбрежја, но и глобалниот климатски систем од кој зависи европскиот континент.
Главниот двигател на забрзаното топење се наоѓа во таканаречената зона на приземјување. Тоа е појасот каде што џиновскиот ледник се одвојува од морското дно и почнува слободно да плута врз океанот. Досегашните научни симулации ја третираа оваа линија како статична и релативно стабилна граница.
Сатeлитските мерења покажаа сосема поинаква реалност. Зоната на приземјување всушност претставува динамичен коридор широк неколку километри. Како што плимата се крева и спушта, океанската вода навлегува длабоко под ледената маса и се повлекува. Овој процес функционира како џиновска хидраулична пумпа која внесува релативно топла вода директно во утробата на глечерот, топејќи го најранливиот дел од неговата основа.
Топографијата под Твејтс претставува наклонета рамнина која се спушта кон внатрешноста на континентот. Тоа значи дека со секое повлекување, уште поголема површина на лед доаѓа во контакт со загреаниот океан. Ледникот засега го задржуваат два подводни гребени кои делуваат како природни кочници.
Истражувањето објавено во списанието Nature Communications предупредува дека шансите Твејтс целосно да го изгуби упориштето на подводниот гребен Мугинот до крајот на овој век изнесуваат дури 60 отсто. Доколку мразот се откачи од таа карпеста потпора, неговото лизгање кон океанот драстично ќе забрза.
Иако Антарктикот географски изгледа оддалечен од Балканот, подигнувањето на океанското ниво и нарушувањето на глобалните морски струи директно влијаат врз регионалната клима. Зголемениот волумен на океаните значи поголем притисок врз затворените мориња како Средоземното и Јадранското Море, каде што секое покачување на нивото ги интензивира ерозиите на брегот и го зголемува ризикот од екстремни бури и поплави.
Европските климатолози подолго време предупредуваат дека нарушената рамнотежа на половите го менува движењето на воздушните маси над Европа. Тоа резултира со подолги периоди на суша, проследени со разорни поројни врнежи какви што сè почесто го погодуваат регионот на Југоисточна Европа.
Научниците најавуваат теренска експедиција за директно сондирање на линијата на приземјување со специјални подводни сонди, со цел точно да се измери брзината на навлегување на океанската вода.
