Претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен најави формирање европски совет за безбедност и воспоставување нов вонреден механизам, сличен на Член 4 од НАТО. Во годишното обраќање за состојбата на Унијата во Европскиот парламент, таа посочи дека институциите и доктрините на континентот не држат чекор со новата реалност на секојдневни руски хибридни напади и саботажи на европско тло.
Фон дер Лајен ги посочи неодамнешните инциденти во Данска, Литванија, Полска и обидот за напад со дрон во Лајпциг како директен доказ дека хибридните операции на руските оперативци прераснуваат во отворена воена закана. Според неа, сегашните европски процедури се премногу бавни и потпрени на компромиси што не одговараат на кризни ситуации.
„Време е за европски Член 4 или протокол за вонредна безбедност. Кога ќе го активира една земја членка, веднаш ќе се состанат сите за да координираат заеднички европски одговор, да спречат ескалација и да ги намалат последиците“, рече претседателката на Комисијата.
Новиот протокол треба да покрие инциденти кои се под прагот на вооружена агресија, но директно ја загрозуваат националната и колективната безбедност на земјите.
Заедно со високиот претставник за надворешна и безбедносна политика, Комисијата ќе предложи целосно нова европска безбедносна стратегија. Иницијативата предвидува создавање Европски совет за безбедност како постојан лидерски формат, отворен и за клучните партнери на континентот.
Во ова тело, покрај членките на Унијата, се планира директно учество на Велика Британија, Норвешка, Украина и Канада. Целта е брзо усогласување на воените и разузнавачките одлуки без бирократски застои.
Покрај институционалните реформи, Брисел најави и нов Европски инструмент за стратешки овозможувачи, целосно усогласен со стандардите на НАТО. Фокусот се става на заедничко финансирање системи кои ниедна европска држава не може самостојно да ги обезбеди во доволен број.
Пакетот опфаќа противвоздушна и ракетна одбрана, воздушно полнење гориво, стратешки транспорт, како и заштита на вселенските и сајбер капацитетите. Сите идни набавки ќе бидат насочени кон јакнење на европската воена индустрија и стандардизација на опремата.
