Американската метеоролошка служба NOAA официјално го прогласи Ел Нињо на 11 јуни 2026 година и издаде предупредување за негово засилување до зима. Светската метеоролошка организација проценува 80% веројатност феноменот да трае барем до ноември, а Европскиот центар за временски прогнози ECMWF предупредува дека може да стане најсилниот регистриран во историјата. Последиците ги почувствуваат сите континенти: суши, поплави, топлотни бранови и нарушување на глобалното производство на храна.
NOAA го прогласи Ел Нињо, аномалијата веќе достигна +1,7°C
NOAA официјално го прогласи Ел Нињо на 11 јуни 2026 и издаде советување за негово засилување до зимата 2026/27. Температурната аномалија во клучниот регион Нињо 3.4 во Тихиот Океан изнесуваше +0,48°C во периодот март-мај 2026, за потоа да скокне на +0,94°C во мај и да достигне +1,7°C во неделата на 17 јуни.
Феноменот Ел Нињо се прогласува кога температурата на екваторијалниот Пацифик е барем 0,5°C над просекот во неколку последователни месеци, а дополнителен услов е промена во атмосферската циркулација позната како Волкерова циркулација, масивна воздушна струја меѓу западниот топол и источниот поладен Пацифик.
Моделите велат: 63% шанса за „многу силен” настан, можеби рекорден
Прогностичарите на NOAA предвидуваат 63% шанса температурите на морето во надгледуваниот регион да го надминат прагот од +2,0°C. Доколку тоа се случи, NOAA го класифицира настанот како „многу силен” Ел Нињо. Европскиот центар за среднорочни временски прогнози ECMWF проектира аномалија од +3°C до декември, сигнал кој би ги надминал сите претходно забележани настани.
Светската метеоролошка организација проценува 80% веројатност за Ел Нињо во јуни-август 2026, а веројатноста феноменот да продолжи барем до ноември е блиску или над 90%. Иако постои одредена неизвесност за врвниот интензитет, повеќето прогностички модели укажуваат дека настанот ќе биде барем умерен, а можеби и силен.
Зошто овој Ел Нињо е поинаков од претходните
Периодот од април 2025 до март 2026 е веќе најтоплиот дванаесетмесечен период кога-досега регистриран на глобално ниво. Ел Нињо типично додава 0,1 до 0,2°C на глобалните просечни температури за време на својот врв. Настан од класата „многу силен” во комбинација со веќе загреана клима создава услови без историски преседан.
Клучот за разбирање на 2026 е во тоа што новиот Ел Нињо не доаѓа во стара, позната клима, туку се јавува на веќе загреана, рекордно топла и понестабилна позадина.
За Македонија: суши, топлотни бранови и притисок врз водите
За Македонија во наредниот период клучни ќе бидат прашањата за топлотните бранови, сушните периоди и управувањето со водите. Доколку летото донесе долги, блокирачки антициклони, под сериозен притисок ќе се најдат земјоделството, шумите и езерата. Преспанското Езеро, кое со години е симбол на кревкоста на нашиот воден баланс, во вакво сценарио станува јасно предупредување за тоа колку брзо климатските промени се материјализираат.
Силен Ел Нињо би можел да донесе многу нестабилни временски услови и во Европа, со можни последици за земјоделството и инфраструктурата. Потоплото Јадранско Море во комбинација со поголема влажност за време на преодните сезони, особено наесен, би можело да го зголеми ризикот од многу интензивни локални врнежи и ненадејни поплави.
Глобалните ефекти ги опфаќаат и храната и ураганите
За летниот период, прогнозите покажуваат речиси универзална доминација на над-просечни температури во речиси сите делови на светот, со зголемен ризик од топлотен стрес и суши таму каде врнежите се намалуваат.
Минатите силни Ел Нињо настани биле поврзани со глобални економски последици, вклучително зголемување на цените на храната и загуби проценети на стотици милијарди, па дури и трилиони долари на светско ниво. Во однос на ураганите, NOAA предвидува под-нормална сезона за Атлантикот оваа година, бидејќи Ел Нињо создава зголемен вертикален ветровит срез кој го потиснува формирањето на ураганите.
